Η διεθνής τιμή της σόγιας ήταν υψηλότερη τον Δεκέμβριο απ' ό,τι τον Οκτώβριο σε 44 από τα 66 χρόνια από το 1960 ως το 2025, ενώ η τιμή του σιταριού ανέβηκε σε 31 χρόνια και έπεσε σε 29, σύμφωνα με ανάλυση του Wikifarmer στις μηνιαίες τιμές εμπορευμάτων της Παγκόσμιας Τράπεζας. Στις αγορές της ΕΕ, οι τιμές του σιταριού αλεσιμότητας που δηλώνουν τα κράτη μέλη στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανέβηκαν από τις αρχές Οκτωβρίου ως τα μέσα Δεκεμβρίου σε 8 από τις 10 χρονιές από το 2016, διάστημα όμως πολύ μικρό για ασφαλές συμπέρασμα. Τα στοιχεία αφορούν τις εβδομάδες που διανύουμε, καθώς στο βόρειο ημισφαίριο η συγκομιδή του σιταριού έχει ολοκληρωθεί, η συγκομιδή καλαμποκιού και σόγιας βρίσκεται σε εξέλιξη, και οι παραγωγοί και οι έμποροι αποφασίζουν αν θα πουλήσουν τώρα ή θα αποθηκεύσουν.
Η τιμή του σιταριού ανέβηκε και έπεσε σχεδόν εξίσου συχνά από το 1960
Η Παγκόσμια Τράπεζα δημοσιεύει κάθε μήνα τη μέση τιμή εξαγωγής του αμερικανικού χειμερινού σιταριού αρτοποιίας HRW (hard red winter) στα λιμάνια του Κόλπου του Μεξικού, σε δολάρια ανά τόνο και χωρίς αναπροσαρμογή για τον πληθωρισμό (Παγκόσμια Τράπεζα, Pink Sheet). Για κάθε χρονιά από το 1960 ως το 2025 συγκρίναμε τη μέση τιμή του Δεκεμβρίου με εκείνη του Οκτωβρίου και θεωρήσαμε αμετάβλητη κάθε μεταβολή μικρότερη από 0,5% προς οποιαδήποτε κατεύθυνση. Σε 66 χρόνια η τιμή ανέβηκε 31 φορές, έπεσε 29 και έμεινε αμετάβλητη 6, με διάμεση μεταβολή 0,0%, ενώ στη δεκαετία 2016 ως 2025 οι πτώσεις ήταν περισσότερες, 6 έναντι 4 ανόδων.
Οι μεγαλύτερες άνοδοι καταγράφηκαν το 1972 με 17,6%, το 1993 με 16,7% και το 2010 με 13,4%, και οι μεγαλύτερες πτώσεις το 2002 με 14,6%, το 1975 με 11,8% και το 2022 επίσης με 11,8%. Ως το 1989 οι άνοδοι ήταν περισσότερες από τις πτώσεις, 16 έναντι 10, ενώ από το 1990 ως το 2025 συνέβη το αντίθετο, με 15 ανόδους και 19 πτώσεις. Η εικόνα μένει ίδια και όταν εξαιρούνται το 1972 και το 1973, τα χρόνια της παγκόσμιας κρίσης τιμών των τροφίμων, οπότε μένουν 29 άνοδοι και 29 πτώσεις σε 64 χρόνια.
Η σόγια ακρίβυνε σε δύο από τις τρεις χρονιές
Η τιμή της σόγιας ήταν υψηλότερη τον Δεκέμβριο σε 44 από τα 66 χρόνια, χαμηλότερη σε 18 και αμετάβλητη σε 4, με διάμεση άνοδο 3,2% από τον Οκτώβριο στον Δεκέμβριο. Οι άνοδοι υπερτερούν σε κάθε υποπερίοδο, με 20 στα 30 χρόνια από το 1960 ως το 1989, 15 στα 20 από το 1990 ως το 2009 και 9 στα 16 από το 2010 ως το 2025, και χωρίς το 1972 και το 1973 η σόγια ανέβηκε σε 42 από τα 64 χρόνια. Η σειρά της σόγιας άλλαξε προδιαγραφή τον Δεκέμβριο του 2007, οπότε η άνοδος του 2007 συγκρίνει δύο διαφορετικές προδιαγραφές, και χωρίς αυτή τη χρονιά η σόγια ανέβηκε σε 43 από τα 65 χρόνια.
Η μεγαλύτερη άνοδος ήταν 27,9% το 1972 και ακολουθούν το 1977 με 15,3% και το 2020 με 12,6%. Σε ορισμένες χρονιές όμως η σόγια έπεσε περισσότερο από 10% μέσα στο ίδιο διάστημα, το 1974 κατά 14,0%, το 1975 κατά 12,3% και το 2008 κατά λίγο περισσότερο από 10%.
Πηγή: ανάλυση του Wikifarmer στις μηνιαίες τιμές της Παγκόσμιας Τράπεζας (Pink Sheet, έκδοση Οκτωβρίου 2026) και στις εβδομαδιαίες τιμές σιτηρών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Agri-food Data Portal).
Το καλαμπόκι ανέβηκε σε 36 χρόνια και έπεσε σε 23
Η τιμή εξαγωγής του αμερικανικού κίτρινου καλαμποκιού στα λιμάνια του Κόλπου ήταν υψηλότερη τον Δεκέμβριο σε 36 χρόνια, χαμηλότερη σε 23 και αμετάβλητη σε 7. Ως το 2009 οι άνοδοι ήταν σαφώς περισσότερες, ενώ από το 2010 οι δύο κατευθύνσεις σχεδόν ισοφαρίζουν, με 7 ανόδους, 6 πτώσεις και 3 χρονιές χωρίς μεταβολή. Οι τρεις μεγαλύτερες πτώσεις από τον Οκτώβριο στον Δεκέμβριο από το 1960 σημειώθηκαν το 2008 με 13,5%, το 2022 με 12,0% και το 2023 με 10,5%.
Στην ΕΕ το σιτάρι αλεσιμότητας ακρίβυνε σε 8 από τις 10 τελευταίες χρονιές
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσιεύει κάθε εβδομάδα τις τιμές σιτηρών που δηλώνουν τα κράτη μέλη για τις κύριες αγορές τους, σε ευρώ ανά τόνο (Agri-food Data Portal). Για κάθε αγορά και στάδιο τιμής υπολογίσαμε τον μέσο όρο των εβδομάδων που αρχίζουν από 1 έως 14 Οκτωβρίου και των εβδομάδων που αρχίζουν από 8 έως 21 Δεκεμβρίου, και στη συνέχεια πήραμε τη διάμεση μεταβολή όλων των αγορών κάθε χρονιάς. Οι εβδομαδιαίες τιμές σιτηρών της βάσης ξεκινούν τον Νοέμβριο του 2015, οπότε η σύγκριση καλύπτει τα χρόνια 2016 ως 2025.
Το σιτάρι αλεσιμότητας ήταν ακριβότερο στα μέσα Δεκεμβρίου σε 8 από τις 10 χρονιές, με τη μεγαλύτερη άνοδο το 2021, κατά 14,4%. Φθηνότερο ήταν το 2022 κατά 8,9% και το 2023 κατά 0,5%, μόλις πάνω από το όριο της αμετάβλητης τιμής, ενώ οι περισσότερες άνοδοι ήταν μικρές, αφού σε 6 από τις 8 χρονιές ανόδου η μεταβολή έμεινε κάτω από 6%, όπως το 0,7% του 2025. Το κριθάρι ζωοτροφών ανέβηκε επίσης σε 8 από τις 10 χρονιές, ενώ το καλαμπόκι ζωοτροφών ανέβηκε σε 6, έπεσε σε 2 και έμεινε αμετάβλητο σε 2, με δύο από τις ανόδους μόλις 0,55%.
Με μόνο δέκα χρονιές, αν οι τιμές δεν είχαν καμία εποχική κατεύθυνση, 8 ή περισσότερες άνοδοι στις 10 θα εμφανίζονταν κατά τύχη περίπου στο 5% των περιπτώσεων, και επειδή εξετάσαμε συνολικά οκτώ σειρές τιμών, ένα τέτοιο αποτέλεσμα σε μία από αυτές μπορεί να οφείλεται στην τύχη. Οι ευρωπαϊκές τιμές είναι επιπλέον τοπικές τιμές σε ευρώ σε δεκάδες αγορές, ενώ η τιμή της Παγκόσμιας Τράπεζας είναι μία τιμή εξαγωγής σε δολάρια, οπότε οι δύο σειρές μπορούν να κινηθούν διαφορετικά, όπως στη δεκαετία 2016 ως 2025, όταν η διεθνής τιμή του σιταριού ανέβηκε μόνο 4 φορές.
Τον Σεπτέμβριο του 2026 οι τιμές ήταν πολύ υψηλότερες από πέρυσι
Τον Σεπτέμβριο του 2026 το αμερικανικό σιτάρι HRW κόστιζε 347 δολάρια ανά τόνο, 48,4% περισσότερο από τον Σεπτέμβριο του 2025, το καλαμπόκι 239,6 δολάρια, 21,4% πάνω από πέρυσι, και η σόγια 524 δολάρια, 29,7% πάνω από πέρυσι (Παγκόσμια Τράπεζα). Από τον Οκτώβριο στον Δεκέμβριο του 2025 ανέβηκαν και οι τρεις τιμές, το σιτάρι κατά 5,2%, το καλαμπόκι κατά 3,8% και η σόγια κατά 8,9%.
Στις εκτιμήσεις του Σεπτεμβρίου το USDA αύξησε την παγκόσμια προσφορά σιταριού και μείωσε το παγκόσμιο εμπόριο, ενώ στη Μαύρη Θάλασσα οι εξαγωγές ρωσικού σιταριού πέφτουν στο χαμηλότερο επίπεδο πενταετίας.
Τι σημαίνουν τα στοιχεία για όσους πουλούν ή αγοράζουν
Όσοι αποθηκεύουν σιτάρι με την προσδοκία υψηλότερης τιμής τον χειμώνα δεν βρίσκουν στη διεθνή τιμή συστηματική άνοδο από τον Οκτώβριο στον Δεκέμβριο, ενώ η αποθήκευση έχει κόστος σε χώρο, ασφάλιση και τόκους. Στις αγορές της ΕΕ οι τιμές ανέβηκαν συχνότερα την τελευταία δεκαετία, κατά κανόνα όμως λίγο, και η άνοδος αυτή συγκρίνεται με το κόστος αποθήκευσης της κάθε εκμετάλλευσης. Την ίδια περίοδο γίνεται η φθινοπωρινή σπορά, με τον φώσφορο ακριβό σε σχέση με το σιτάρι, όπως δείχνει η αναλογία τιμής του DAP προς το σιτάρι.
Για όσους αγοράζουν σόγια, όπως οι παρασκευαστές ζωοτροφών, ο Δεκέμβριος ήταν συνήθως ακριβότερος από τον Οκτώβριο, με διάμεση διαφορά 3,2%, όμως σε 18 από τα 66 χρόνια ήταν φθηνότερος. Τα ποσοστά αυτά περιγράφουν τι συνέβη στο παρελθόν και δεν προβλέπουν τη φετινή κίνηση. Κατά την εκτίμηση του Wikifarmer, που δεν προκύπτει από τον έλεγχο των τιμών, την εικόνα μπορούν να αλλάξουν το μέγεθος της σοδειάς σόγιας στη Νότια Αμερική, όπου η σπορά γίνεται αυτούς τους μήνες, ο ρυθμός των εξαγωγών σιταριού από τη Μαύρη Θάλασσα και η ισοτιμία του δολαρίου.
Συχνές ερωτήσεις
Ανεβαίνει πάντα η τιμή του σιταριού μετά τη συγκομιδή;
Όχι. Από το 1960 ως το 2025 η διεθνής τιμή εξαγωγής του αμερικανικού σιταριού HRW ήταν υψηλότερη τον Δεκέμβριο απ' ό,τι τον Οκτώβριο σε 31 χρόνια, χαμηλότερη σε 29 και αμετάβλητη σε 6, χωρίς σταθερή εποχική κατεύθυνση.
Ποια τιμή σιταριού χρησιμοποιήθηκε στην ανάλυση;
Η μηνιαία μέση τιμή εξαγωγής του αμερικανικού χειμερινού σιταριού αρτοποιίας HRW στα λιμάνια του Κόλπου του Μεξικού, όπως τη δημοσιεύει η Παγκόσμια Τράπεζα. Το HRW ανήκει στο κοινό σιτάρι, τον μαλακό σίτο της ορολογίας της ΕΕ, που χρησιμοποιείται κυρίως για αλεύρι αρτοποιίας, και διαφέρει από το σκληρό σιτάρι (durum) των ζυμαρικών.
Γιατί οι τιμές της ΕΕ δείχνουν διαφορετική εικόνα από τη διεθνή τιμή;
Οι τιμές της ΕΕ είναι τοπικές τιμές σε ευρώ σε 45 έως 72 αγορές κάθε χρονιά για το σιτάρι αλεσιμότητας και καλύπτουν μόνο δέκα χρόνια, ενώ η διεθνής τιμή είναι μία τιμή εξαγωγής σε δολάρια με ιστορικό από το 1960. Η διαφορά μπορεί να οφείλεται και στην τύχη, αφού 8 ή περισσότερες άνοδοι σε δέκα χρονιές εμφανίζονται κατά τύχη περίπου στο 5% των περιπτώσεων.
Είναι αυτά τα στοιχεία πρόβλεψη για τον Δεκέμβριο του 2026;
Όχι. Δείχνουν πόσο συχνά ανέβηκαν οι τιμές σε προηγούμενες χρονιές και όχι πού θα βρεθούν φέτος. Με την ίδια μέθοδο έχουμε εξετάσει τις τιμές των φυτικών ελαίων μετά από ισχυρά φαινόμενα Ελ Νίνιο.
Πόσο συχνά ανέβηκε η τιμή του καλαμποκιού από τον Οκτώβριο στον Δεκέμβριο;
Σε 36 από τα 66 χρόνια από το 1960, με 23 πτώσεις και 7 χρονιές χωρίς μεταβολή. Από το 2010 οι άνοδοι και οι πτώσεις είναι σχεδόν ισάριθμες, 7 έναντι 6.
Σημαντικές σημειώσεις
Η ανάλυση έγινε από το Wikifarmer τον Οκτώβριο του 2026 και όλοι οι αριθμοί επανυπολογίστηκαν ανεξάρτητα από τα αρχικά αρχεία. Οι διεθνείς τιμές είναι μηνιαίοι μέσοι όροι της Παγκόσμιας Τράπεζας σε τρέχοντα δολάρια, και κάθε μεταβολή είναι απλή ποσοστιαία μεταβολή από τον μέσο όρο του Οκτωβρίου στον μέσο όρο του Δεκεμβρίου της ίδιας χρονιάς, με μεταβολές κάτω από 0,5% προς οποιαδήποτε κατεύθυνση να μετρούν ως αμετάβλητες. Η σειρά του σιταριού αφορά το HRW No. 1 ως τον Ιούνιο του 2020 και το HRW No. 2 από τον Ιούλιο του 2020, το καλαμπόκι είναι το αμερικανικό κίτρινο No. 2 με παράδοση στα λιμάνια του Κόλπου, και η σόγια είναι αμερικανικής προέλευσης, με την προδιαγραφή US No. 2 κίτρινη CIF Ρότερνταμ από τον Δεκέμβριο του 2007 ως τον Δεκέμβριο του 2024 και τιμή FOB στα λιμάνια του Κόλπου από τον Ιανουάριο του 2025. Από αυτές τις αλλαγές μόνο η αλλαγή της σόγιας τον Δεκέμβριο του 2007 πέφτει ανάμεσα σε Οκτώβριο και Δεκέμβριο, γι' αυτό δίνουμε και το αποτέλεσμα χωρίς το 2007.
Για την ΕΕ χρησιμοποιήθηκαν οι εβδομαδιαίες τιμές σιτηρών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ανά κράτος μέλος, αγορά και στάδιο τιμής. Αφαιρέθηκαν οι μηδενικές ή κενές τιμές, και ο αριθμός των αγορών που συγκρίθηκαν για το σιτάρι αλεσιμότητας κυμαίνεται από 45 έως 72 ανά χρονιά (46 έως 73 όταν τα στάδια τιμής μετρούν χωριστά). Με άλλα παράθυρα εβδομάδων, για παράδειγμα 1 έως 14 Δεκεμβρίου ή 1 έως 7 Οκτωβρίου έναντι 15 έως 21 Δεκεμβρίου, το σιτάρι αλεσιμότητας δίνει 7 ή 8 ανόδους στις 10 χρονιές. Εξετάσαμε συνολικά οκτώ σειρές τιμών, πέντε διεθνείς (σιτάρι HRW, σιτάρι SRW, καλαμπόκι, σόγια και ρύζι Ταϊλάνδης 5%) και τρεις της ΕΕ (σιτάρι αλεσιμότητας, κριθάρι ζωοτροφών, καλαμπόκι ζωοτροφών). Τα αποτελέσματα περιγράφουν συχνότητες του παρελθόντος και δεν αποτελούν πρόβλεψη τιμών ή σύσταση για αγορά, πώληση ή αποθήκευση.
Πηγές
- Παγκόσμια Τράπεζα. (2026). Commodity Markets, Pink Sheet, μηνιαίες ιστορικές τιμές (έκδοση Οκτωβρίου 2026). World Bank.
- Ευρωπαϊκή Επιτροπή. (2026). Agri-food Data Portal, οδηγός API και εβδομαδιαίες τιμές σιτηρών. Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης.
