Την εβδομάδα που ξεκίνησε στις 12 Οκτωβρίου 2026 ένας τόνος βουτύρου στην ΕΕ κόστιζε 1,19 φορές όσο ένας τόνος αποκορυφωμένου γάλακτος σε σκόνη, η μικρότερη αναλογία στις 615 εβδομάδες από τον Ιανουάριο του 2015, σύμφωνα με ανάλυση του Wikifarmer στις εβδομαδιαίες μέσες τιμές της ΕΕ που δημοσιεύει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Οι δύο τιμές πλησίασαν επειδή μέσα σε έναν χρόνο κινήθηκαν σε αντίθετες κατευθύνσεις, καθώς το βούτυρο υποχώρησε στα 400,61 ευρώ ανά 100 κιλά, 30,9% χαμηλότερα από την αντίστοιχη εβδομάδα του 2025, ενώ το γάλα σε σκόνη ανέβηκε στα 336,89 ευρώ, 54,6% υψηλότερα.
Η αναλογία έπεσε κάτω από 1,3 τις τρεις τελευταίες εβδομάδες
Στην αρχή του 2026, την εβδομάδα της 5ης Ιανουαρίου, το βούτυρο κόστιζε 426,92 ευρώ ανά 100 κιλά και το γάλα σε σκόνη 207,35 ευρώ, οπότε η αναλογία ήταν 2,06, κοντά στη διάμεση αναλογία από το 2015, που είναι 1,90 (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Agri-food Data Portal). Από την εβδομάδα της 10ης Αυγούστου, επί δέκα συνεχόμενες εβδομάδες, η αναλογία είναι χαμηλότερη από κάθε εβδομάδα πριν από το 2026, με εξαίρεση τέσσερις μεμονωμένες εβδομάδες του 2016 που εξετάζονται παρακάτω, και τις τρεις τελευταίες εβδομάδες έπεσε κάτω από 1,3, στο 1,28 την εβδομάδα της 28ης Σεπτεμβρίου, στο 1,28 την εβδομάδα της 5ης Οκτωβρίου και στο 1,19 την εβδομάδα της 12ης Οκτωβρίου. Την τελευταία εβδομάδα το βούτυρο υποχώρησε 3,3% και το γάλα σε σκόνη ανέβηκε 3,7%.
Πηγή: ανάλυση του Wikifarmer στις εβδομαδιαίες μέσες τιμές της ΕΕ που δημοσιεύει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η οριζόντια γραμμή δείχνει τη διάμεση αναλογία από το 2015.
Η διάμεση αναλογία από το 2015 είναι 1,90
Στις 615 εβδομάδες από τον Ιανουάριο του 2015 ως τον Οκτώβριο του 2026 η διάμεση αναλογία είναι 1,90 και στις μισές εβδομάδες η αναλογία κινήθηκε ανάμεσα στο 1,60 και στο 2,58, ενώ η υψηλότερη καταγράφηκε την εβδομάδα της 21ης Μαΐου 2018, όταν το βούτυρο κόστιζε 3,91 φορές όσο το γάλα σε σκόνη. Το 2024 και το 2025 η χαμηλότερη εβδομαδιαία αναλογία ήταν 2,13, και την εβδομάδα της 14ης Οκτωβρίου 2024 ήταν ακόμη 3,14, με το βούτυρο στα 785,83 ευρώ και το γάλα σε σκόνη στα 249,97 ευρώ ανά 100 κιλά. Πριν από το 2026 χαμηλές αναλογίες είχαν καταγραφεί από τα τέλη του 2019 ως τις αρχές του 2020, με χαμηλότερη το 1,39 την εβδομάδα της 17ης Φεβρουαρίου 2020, και το 2015, με χαμηλότερη το 1,47.
Το 2016 υπάρχουν τέσσερις εβδομάδες με αναλογία από 1,22 έως 1,33, όμως σε αυτές η μέση τιμή του βουτύρου της ΕΕ έπεσε κατά 19% έως 25% για μία ή δύο εβδομάδες και επανήλθε αμέσως μετά, όπως την εβδομάδα της 4ης Απριλίου 2016, όταν ήταν 203,78 ευρώ ανάμεσα σε 260,45 ευρώ την προηγούμενη και 253,04 ευρώ την επόμενη εβδομάδα. Τα δημοσιευμένα στοιχεία δεν εξηγούν αυτές τις μεμονωμένες πτώσεις, οπότε δεν τις χρησιμοποιούμε ως μέτρο σύγκρισης, αν και ακόμη και με αυτές η αναλογία του Οκτωβρίου 2026 παραμένει η χαμηλότερη της σειράς.
Το βούτυρο έχασε 30,9% σε έναν χρόνο ενώ το γάλα σε σκόνη ανέβηκε 54,6%
Την εβδομάδα της 13ης Οκτωβρίου 2025 το βούτυρο κόστιζε 579,81 ευρώ ανά 100 κιλά και το γάλα σε σκόνη 217,85 ευρώ, οπότε η αναλογία ήταν 2,66. Ένα χρόνο αργότερα η τιμή του βουτύρου, περίπου 4,01 ευρώ το κιλό, είναι 49,2% χαμηλότερη από την υψηλότερη τιμή της σειράς, τα 787,94 ευρώ ανά 100 κιλά την εβδομάδα της 2ας Δεκεμβρίου 2024, αν και το βούτυρο ήταν φθηνότερο από σήμερα σε 211 από τις 615 εβδομάδες, την τελευταία φορά την εβδομάδα της 10ης Αυγούστου 2026. Το γάλα σε σκόνη, περίπου 3,37 ευρώ το κιλό, ανέβηκε 62,5% από την αρχή του 2026 και είναι το ακριβότερο από την εβδομάδα της 24ης Οκτωβρίου 2022, όταν κόστιζε 341,54 ευρώ ανά 100 κιλά.
Το βούτυρο και η σκόνη προέρχονται από το ίδιο γάλα
Το βούτυρο και το αποκορυφωμένο γάλα σε σκόνη παράγονται από το ίδιο γάλα, καθώς η κρέμα που διαχωρίζεται γίνεται βούτυρο και το αποκορυφωμένο γάλα που απομένει ξηραίνεται σε σκόνη, οπότε το βούτυρο συγκεντρώνει τα λιπαρά του γάλακτος και η σκόνη τις πρωτεΐνες και τη λακτόζη. Η αναλογία των δύο τιμών δίνει έτσι μια ένδειξη για το πόσο ακριβότερα πουλιούνται τα λιπαρά του γάλακτος από τα υπόλοιπα στερεά συστατικά του, και επειδή συγκρίνει δύο τιμές της ίδιας εβδομάδας σε ευρώ δεν επηρεάζεται από τον πληθωρισμό. Τα δύο αυτά προϊόντα είναι επίσης τα γαλακτοκομικά για τα οποία ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 για την κοινή οργάνωση των αγορών προβλέπει δημόσια παρέμβαση.
Η απόσταση των δύο τιμών ενδιαφέρει κτηνοτρόφους και γαλακτοβιομηχανίες
Σε πολλές χώρες η τιμή που εισπράττουν οι κτηνοτρόφοι για το γάλα υπολογίζεται με βάση την περιεκτικότητα σε λιπαρά και πρωτεΐνες, ενώ οι γαλακτοβιομηχανίες αποφασίζουν τι θα παράγουν από την κρέμα και το αποκορυφωμένο γάλα ανάλογα και με τις τιμές των δύο προϊόντων. Η απόσταση των τιμών ενδιαφέρει και τους αγοραστές, από τις βιομηχανίες ζαχαροπλαστικής και αρτοποιίας που χρησιμοποιούν βούτυρο ως τις βιομηχανίες τροφίμων και ζωοτροφών που χρησιμοποιούν γάλα σε σκόνη, καθώς και το εξωτερικό εμπόριο, αφού το 2025 οι εξαγωγές γαλακτοκομικών της ΕΕ αυξήθηκαν με σχεδόν σταθερούς όγκους και υψηλότερες τιμές, κυρίως στο τυρί και στο βούτυρο. Οι τιμές της Επιτροπής είναι τιμές χονδρικής των μεταποιητών και όχι τιμές στο ράφι, και οι τιμές τροφίμων στην ΕΕ ακολουθούν τις διεθνείς τιμές με καθυστέρηση και σε μικρό βαθμό.
Τα στοιχεία δείχνουν πώς κινήθηκαν οι τιμές και όχι τι προκάλεσε την κίνησή τους, ούτε αποτελούν πρόβλεψη. Οι επόμενες εβδομαδιαίες τιμές της Επιτροπής θα δείξουν αν η αναλογία παραμένει κάτω από 1,3 ή αν η εβδομάδα της 12ης Οκτωβρίου ήταν μεμονωμένη.
Συχνές ερωτήσεις
Τι είναι το αποκορυφωμένο γάλα σε σκόνη; Είναι γάλα από το οποίο έχει αφαιρεθεί σχεδόν όλο το λίπος και στη συνέχεια έχει ξηραθεί σε σκόνη. Ο όρος είναι αυτός που χρησιμοποιεί η ελληνική έκδοση της νομοθεσίας της ΕΕ, ενώ στο εμπόριο αναφέρεται συχνά με το αγγλικό αρκτικόλεξο SMP.
Πόσο κοστίζουν σήμερα το βούτυρο και το γάλα σε σκόνη στην ΕΕ; Την εβδομάδα της 12ης Οκτωβρίου 2026 η μέση τιμή της ΕΕ ήταν 400,61 ευρώ ανά 100 κιλά για το βούτυρο και 336,89 ευρώ ανά 100 κιλά για το αποκορυφωμένο γάλα σε σκόνη.
Είναι το βούτυρο στη χαμηλότερη τιμή του; Όχι. Το βούτυρο ήταν φθηνότερο από σήμερα σε 211 από τις 615 εβδομάδες από το 2015, την τελευταία φορά τον Αύγουστο του 2026. Στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2015 βρίσκεται η αναλογία του βουτύρου προς το γάλα σε σκόνη.
Ήταν ποτέ το γάλα σε σκόνη ακριβότερο; Ναι. Το γάλα σε σκόνη ήταν ακριβότερο το 2022, και η τελευταία εβδομάδα με υψηλότερη τιμή ήταν της 24ης Οκτωβρίου 2022, με 341,54 ευρώ ανά 100 κιλά.
Σημαίνει αυτό ότι θα αλλάξει η τιμή του γάλακτος για τον κτηνοτρόφο; Τα στοιχεία δεν απαντούν σε αυτό. Δείχνουν μόνο ότι σήμερα το βούτυρο κοστίζει πιο κοντά στο γάλα σε σκόνη απ' ό,τι σε οποιαδήποτε άλλη εβδομάδα από το 2015.
Σημαντικές σημειώσεις
Η ανάλυση έγινε από το Wikifarmer τον Οκτώβριο του 2026 με βάση τις εβδομαδιαίες μέσες τιμές της ΕΕ για το βούτυρο και το αποκορυφωμένο γάλα σε σκόνη, σε ευρώ ανά 100 κιλά, όπως τις δημοσιεύει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο Agri-food Data Portal, από την εβδομάδα της 5ης Ιανουαρίου 2015 ως την εβδομάδα της 12ης Οκτωβρίου 2026. Η αναλογία είναι η τιμή του βουτύρου διά την τιμή του γάλακτος σε σκόνη της ίδιας εβδομάδας, και όλες οι μεταβολές είναι απλές ποσοστιαίες μεταβολές σε τρέχουσες τιμές. Χρησιμοποιήθηκε η σειρά της Επιτροπής για την ΕΕ, ενώ η χωριστή σειρά που περιλαμβάνει και το Ηνωμένο Βασίλειο για το διάστημα 2015 ως 2020 δεν χρησιμοποιήθηκε. Οι πιο πρόσφατες τιμές μπορεί να αναθεωρηθούν από την Επιτροπή. Όλοι οι αριθμοί επανυπολογίστηκαν ανεξάρτητα από το αρχικό αρχείο.
Πηγές
- Ευρωπαϊκή Επιτροπή. (2026). Agri-food Data Portal, οδηγός API και εβδομαδιαίες τιμές γαλακτοκομικών προϊόντων. Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης.
- Ευρωπαϊκή Ένωση. (2013). Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 για τη θέσπιση κοινής οργάνωσης των αγορών γεωργικών προϊόντων. Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
