Πώς αντιμετωπίζουμε τα τζιτζικάκια στο αμπέλι

Οι πληθυσμοί των τζιτζικιών στα αμπέλια έχουν αυξηθεί σημαντικά κατά θέσεις, τόσο στην Κρήτη όσο και στη Βόρεια Ελλάδα, σύμφωνα με τα δελτία γεωργικών προειδοποιήσεων του ΥΠΑΑΤ. Το έντομο αφήνει τα φύλλα να μοιάζουν καμένα και η αντιμετώπισή του γίνεται μόνο ύστερα από έλεγχο, όταν ο πληθυσμός ξεπεράσει το όριο επέμβασης. Παρακάτω βλέπουμε τη ζημιά, τον τρόπο ελέγχου και πότε ο ψεκασμός συνδυάζεται με την ευδεμίδα.

Πώς προκαλούν τη ζημιά

Τα τζιτζικάκια, με κυρίαρχο το γένος Empoasca, απομυζούν χυμούς από τα φύλλα και ταυτόχρονα εκκρίνουν ουσίες που βλάπτουν το αγγειακό σύστημα το οποίο τροφοδοτεί το φύλλο με θρεπτικά στοιχεία. Τα φύλλα παρουσιάζουν συστροφές στα όρια και αποκτούν την όψη καμένου ιστού, με τα συμπτώματα να εμφανίζονται κυρίως στα μεσαία και κορυφαία φύλλα του κλήματος. Σε υψηλούς πληθυσμούς η φωτοσυνθετική ικανότητα του φυλλώματος μειώνεται και επιβαρύνεται η ωρίμανση.

Τα άπτερα ατελή στάδια, δηλαδή οι νύμφες, βρίσκονται στην κάτω επιφάνεια των φύλλων και αποτελούν τον στόχο της αντιμετώπισης. Ένα απλό τίναγμα του σύρματος των κληματίδων προκαλεί το πέταγμα των ακμαίων και αποτελεί ένδειξη της παρουσίας τους.

Πότε γίνεται η επέμβαση

Η απόφαση για ψεκασμό στηρίζεται σε συστηματικούς ελέγχους και όχι στην απλή παρουσία του εντόμου. Ελέγχονται 100 τυχαία φύλλα στην κάτω επιφάνειά τους, ένα ως δύο φύλλα ανά πρέμνο, από το μέσο του βλαστού έως δύο φύλλα πριν την κορυφή. Το όριο επέμβασης τοποθετείται στα 50 ως 100 άπτερα άτομα ανά 100 φύλλα, και ο ψεκασμός κατευθύνεται στη βλάστηση, στην κάτω πλευρά του φυλλώματος όπου βρίσκονται οι νύμφες.

Η πυκνή και πολύ ζωηρή βλάστηση ευνοεί την εγκατάσταση των τζιτζικιών, οπότε τα χλωρά κλαδέματα και τα ξεφυλλίσματα που αερίζουν το εσωτερικό του πρέμνου λειτουργούν προληπτικά και ενισχύουν τη δράση των ψεκασμών.

Οι υπόλοιποι εχθροί και ασθένειες της εποχής

Στα ίδια δελτία η καρπόβια γενιά της ευδεμίδας παραμένει σε εξέλιξη και τα σταφύλια πρέπει να είναι καλυμμένα, με τον ψεκασμό για τα τζιτζικάκια να γίνεται συχνά στην ίδια επέμβαση. Το ωίδιο διανύει πολύ κρίσιμη περίοδο για τα σταφύλια και απαιτεί συνεχή κάλυψη με εναλλαγή σκευασμάτων, ενώ το θειάφι αποφεύγεται σε θερμοκρασίες πάνω από 30°C λόγω κινδύνου φυτοτοξικότητας. Ο περονόσπορος ευνοείται από τις νυχτερινές δροσιές, ο βοτρύτης αντιμετωπίζεται προληπτικά πριν το κλείσιμο των τσαμπιών, και ο ψευδόκοκκος καταπολεμάται συνδυαστικά με την ευδεμίδα σε αμπελώνες με ιστορικό προσβολών. Συνολική εικόνα των εχθρών και ασθενειών δίνει ο οδηγός μας για το αμπέλι.

Πώς διαλέγουμε και εφαρμόζουμε τα σκευάσματα

Χρησιμοποιούμε μόνο σκευάσματα εγκεκριμένα για το αμπέλι και για τον συγκεκριμένο εχθρό, από την επίσημη βάση του ΥΠΑΑΤ, και τηρούμε την ετικέτα για τη δοσολογία, τη συνδυαστικότητα και το διάστημα μέχρι τη συγκομιδή. Οι εφαρμογές γίνονται αργά το απόγευμα ή το σούρουπο, λόγω των υψηλών θερμοκρασιών και των ανέμων της ημέρας.

Στο Farmclick βρίσκουμε εγκεκριμένα εντομοκτόνα για το αμπέλι από προμηθευτές όλης της Ελλάδας.

Οι παραπάνω οδηγίες προέρχονται από τα δελτία της κάθε περιοχής και ισχύουν ως γενική τάση. Η εικόνα διαφέρει από αμπελώνα σε αμπελώνα, ανάλογα με την περιοχή, το μικροκλίμα και το ιστορικό προσβολών, οπότε οι τελικές αποφάσεις στηρίζονται στους δικούς μας ελέγχους και στο πιο πρόσφατο τοπικό δελτίο. Για σοβαρές ή αμφίβολες προσβολές συμβουλευόμαστε γεωπόνο, και χρησιμοποιούμε μόνο εγκεκριμένα σκευάσματα σύμφωνα με την ετικέτα και τα μέτρα προστασίας του ψεκαστή.

Πηγές

Όλα τα στοιχεία προέρχονται από τα δελτία γεωργικών προειδοποιήσεων του ΥΠΑΑΤ:

• Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών Ηρακλείου, δελτίο αμπελιού Νο13 (18 Ιουνίου 2026).
• Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών Καβάλας, δελτίο αμπελιού Νο23 (19 Ιουνίου 2026).