Η φετινή χρονιά για το ελληνικό ρύζι χαρακτηρίστηκε από σημαντική μείωση της καλλιεργούμενης έκτασης, όπως σημειώνει το Κοινό Κέντρο Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο δελτίο του Σεπτεμβρίου. Πόσο μεγάλη ήταν η μείωση δεν είναι ακόμη γνωστό με ακρίβεια, αφού τα στοιχεία των δηλώσεων ΟΣΔΕ δεν έχουν δημοσιευτεί, και οι εκτιμήσεις του κλάδου απέχουν αρκετά μεταξύ τους. Οι πηγές του κλάδου συμφωνούν όμως στην αιτία. Οι παραγωγοί έσπειραν λιγότερο επειδή η τιμή παραγωγού έπεσε περίπου στο μισό από τα επίπεδα των προηγούμενων ετών, ενώ το κόστος καλλιέργειας ανέβηκε.
Η συγκομιδή ξεκίνησε στα τέλη Σεπτεμβρίου και θα συνεχιστεί μέσα στον Οκτώβριο, οπότε το τελικό μέγεθος της σοδειάς θα φανεί τις επόμενες εβδομάδες. Μέχρι τότε, η εικόνα συντίθεται από το JRC σε ευρωπαϊκό επίπεδο και από τους συνεταιρισμούς και τους παραγωγούς της Χαλάστρας, της Κεντρικής Μακεδονίας και των Σερρών, όπου καλλιεργείται το μεγαλύτερο μέρος του ελληνικού ρυζιού.
Θεριστική μηχανή σε ορυζώνα με ώριμο ρύζι. Η συγκομιδή του ρυζιού στην Ελλάδα ξεκίνησε στα τέλη Σεπτεμβρίου και θα συνεχιστεί τον Οκτώβριο.
Στην Ευρώπη το ρύζι πλήττεται κυρίως στην Ιταλία
Σε επίπεδο ΕΕ, το JRC προβλέπει απόδοση ρυζιού στα 614 κιλά το στρέμμα, 3% κάτω από τον πενταετή μέσο όρο, κυρίως λόγω της Ιταλίας. Εκεί οι ταμιευτήρες έφτασαν σε κρίσιμα χαμηλά επίπεδα ήδη από τα μέσα Ιουλίου, το νερό από το λιώσιμο των χιονιών τελείωσε νωρίτερα από το συνηθισμένο, και το σύστημα εκ περιτροπής διανομής νερού ήταν φέτος ιδιαίτερα αυστηρό στα βορειοδυτικά. Τα χωράφια στις άκρες των κύριων αρδευτικών καναλιών έμειναν για μεγάλο διάστημα χωρίς νερό, με τοπικές καταστροφές σοδειάς και εγκατάλειψη χωραφιών, ενώ τις μικρότερες περιοχές της Εμίλια-Ρομάνια και του Βένετο χτύπησαν χαλαζοπτώσεις μετά τα μέσα Ιουλίου. Η ιταλική απόδοση προβλέπεται 10% κάτω από τον πενταετή μέσο όρο.
Όπου η άρδευση άντεξε, η εικόνα ήταν καλύτερη. Η Ισπανία μένει αρκετά πάνω από τον μέσο όρο και κοντά στα περσινά επίπεδα, η Γαλλία αναθεωρήθηκε ανοδικά κοντά στο υψηλό περσινό επίπεδο και η Ρουμανία ανέβηκε αισθητά πάνω από τον μέσο όρο. Στην Πορτογαλία η έκταση μειώθηκε ελαφρά, περίπου 5%.
Για την Ελλάδα το JRC γράφει ότι, μετά από αρχικές καθυστερήσεις στην παράδοση αρδευτικού νερού, η διαθεσιμότητα έμεινε επαρκής και οι καλλιέργειες αναπτύχθηκαν ικανοποιητικά στο ζεστό καλοκαίρι. Τα ζιζάνια προκάλεσαν τοπικά προβλήματα, χωρίς όμως εκτεταμένες ζημιές, και η απόδοση προβλέπεται γύρω από τον πενταετή μέσο όρο, στα 798 κιλά το στρέμμα, δηλαδή 1% κάτω από τον μέσο όρο και 5% πάνω από πέρσι.
Οι εκτιμήσεις για την έκταση διαφέρουν από πηγή σε πηγή
Οι φορείς του κλάδου δίνουν διαφορετικά νούμερα για το πόσα στρέμματα καλλιεργήθηκαν φέτος, και όλα είναι εκτιμήσεις και όχι επίσημα στοιχεία.
| Πηγή | Έκταση φέτος | Σύγκριση | Παραγωγή |
| Α' ΑΣ Ορυζοπαραγωγών Χαλάστρας, 17/9 | 240.000 έως 250.000 στρέμματα | 300.000 έως 310.000 πέρσι | 150.000 έως 160.000 τόνοι, έναντι περίπου 280.000 |
| Παραγωγοί Χαλάστρας μέσω ΕΡΤ και Parallaxi | 230.000 στρέμματα | από συνολικά 300.000 | μείωση 30% |
| Δημοσίευμα The Opinion | 200.000 έως 220.000 στρέμματα | από 300.000 | μείωση 24% |
| Ενημερωτικό ταξίδι EU RICE στη Χαλάστρα, 22-25/9 | 280.000 στρέμματα | 310.000 πέρσι | μείωση 15% έως 20% |
Η διαφορά ανάμεσα στις εκτιμήσεις είναι μεγάλη, από μείωση περίπου 10% ως μείωση κοντά στο 30%. Ο πρόεδρος του Α' Αγροτικού Συνεταιρισμού Ορυζοπαραγωγών Χαλάστρας Χρήστος Γκαντζάρας, του οποίου ο συνεταιρισμός διαχειρίστηκε περίπου 50.000 τόνους την προηγούμενη χρονιά, ξεκαθάρισε στον ΑγροΤύπο ότι τα φετινά στοιχεία για τις εκτάσεις είναι εκτιμήσεις, αφού δεν υπάρχουν ακόμη τα δεδομένα του ΟΣΔΕ.
Στο θέμα της απόδοσης οι παραγωγοί διαφωνούν με το JRC. Ο κ. Γκαντζάρας περιμένει λιγότερα κιλά ανά στρέμμα και παραγωγή μειωμένη κατά 20% έως 25% επιπλέον της μείωσης της έκτασης, ενώ οι παραγωγοί που μίλησαν στην ΕΡΤ ανέφεραν ότι τα ανθεκτικά ζιζάνια επηρέασαν τις αποδόσεις. Το JRC προβλέπει απόδοση γύρω στον μέσο όρο, με μόνο τοπικά προβλήματα από τα ζιζάνια. Ποια εκτίμηση ήταν σωστή θα φανεί από τα κιλά της συγκομιδής.
Η τιμή παραγωγού έπεσε περίπου στο μισό
Η πτώση της τιμής είναι ο βασικός λόγος για τη μείωση της έκτασης. Πριν από τη σπορά, τον Απρίλιο, ο κ. Γκαντζάρας έδινε τιμές παραγωγού περίπου 25 λεπτά το κιλό για το μεσόσπερμο, 24 λεπτά για το μακρύσπερμο και 40 λεπτά για την Καρολίνα, όταν τα προηγούμενα χρόνια η τιμή είχε φτάσει ως τα 50 λεπτά, δηλαδή σχεδόν το διπλάσιο. Η Καρολίνα πιάνει καλύτερη τιμή, όμως καλλιεργείται λιγότερο επειδή δίνει χαμηλότερη απόδοση ανά στρέμμα. Την περίοδο 2025/26 πολλοί παραγωγοί δεν κάλυψαν ούτε το κόστος, με ζημιά της τάξης των 150 ευρώ ανά στρέμμα, ενώ η ζήτηση ήταν χαμηλή και τα αποθέματα πολύ υψηλά για την εποχή.
Οι παραγωγοί αποδίδουν την πίεση στις εισαγωγές ρυζιού χωρίς δασμούς από τρίτες χώρες. Το ΑγροΈκφραση, με βάση όσα ειπώθηκαν στο ενημερωτικό ταξίδι του προγράμματος EU RICE, γράφει ότι η μη ενεργοποίηση των προστατευτικών ρητρών της ΕΕ επέτρεψε την είσοδο μεγάλων αδασμολόγητων ποσοτήτων, ενώ οι παραγωγοί που μίλησαν στο Parallaxi αναφέρουν και τον διπλασιασμό του ορίου για τις αδασμολόγητες εισαγωγές. Για τη νέα σεζόν ο κ. Γκαντζάρας εκφράζει την ελπίδα για κάπως καλύτερες τιμές, χωρίς να είναι βέβαιος ότι θα καλύψουν τα έξοδα, και προειδοποιεί ότι αν συνεχιστεί η εικόνα του τελευταίου χρόνου η ορυζοκαλλιέργεια θα φύγει από την Ελλάδα.
Το κόστος ανέβηκε και τα ζιζάνια θέλουν περισσότερες εργασίες
Την ίδια ώρα οι εισροές ακρίβυναν. Ο κ. Γκαντζάρας ανέφερε τον Απρίλιο ότι το γέμισμα ενός τρακτέρ με περίπου 600 λίτρα πετρέλαιο κόστιζε ως 1.200 ευρώ, και ότι οι διαθέσιμες δραστικές ουσίες για ζιζανιοκτόνα είναι περιορισμένες και δεν καλύπτουν επαρκώς τις ανάγκες της καλλιέργειας. Πρόσθεσε ότι ακόμη και για τις ίδιες δραστικές ουσίες τα σκευάσματα κοστίζουν στην Ελλάδα σημαντικά περισσότερο από ό,τι σε άλλες χώρες.
Τα ζιζάνια επιβαρύνουν το κόστος και με έναν δεύτερο τρόπο. Οι παραγωγοί που μίλησαν στο ενημερωτικό ταξίδι του EU RICE εξήγησαν ότι η αντιμετώπιση των ανθεκτικών ζιζανίων με ηπιότερα μέσα απαιτεί περισσότερες μηχανικές κατεργασίες, κάτι που ανεβάζει κατακόρυφα την κατανάλωση καυσίμων και τα λειτουργικά έξοδα.
Στη Χαλάστρα λίγες καλλιέργειες μπορούν να αντικαταστήσουν το ρύζι
Όσοι παραγωγοί είχαν εναλλακτική στράφηκαν κυρίως σε βαμβάκι και καλαμπόκι. Στη Χαλάστρα όμως η επιλογή είναι περιορισμένη, αφού τα αλατούχα εδάφη δεν σηκώνουν άλλες καλλιέργειες σε πολλά χωράφια, και το ρύζι μένει συχνά η μόνη λύση, έστω και με αυξημένο ρίσκο. Περίπου 100.000 στρέμματα ορυζώνων της περιοχής βρίσκονται μέσα στο Εθνικό Πάρκο του Δέλτα Αξιού, Λουδία και Αλιάκμονα, όπου οι πλημμυρισμένοι ορυζώνες λειτουργούν ως τεχνητοί υγρότοποι που στηρίζουν τη βιοποικιλότητα του ποταμού.
Ο κλάδος προσπαθεί να προσαρμοστεί με συλλογικές επενδύσεις. Σύμφωνα με το ΑγροΈκφραση, ομάδες παραγωγών στην περιοχή επένδυσαν 3,5 έως 4 εκατομμύρια ευρώ μέσα σε τρία χρόνια, από τα οποία 2,5 εκατομμύρια σε σιλό και ξηραντήριο, 800.000 ευρώ σε θεριστική μηχανή υψηλής τεχνολογίας και 600.000 ευρώ σε τρακτέρ μεγάλης ιπποδύναμης και ψεκαστικά με ειδικό λογισμικό.
Η στήριξη έφτασε με καθυστέρηση και όχι σε όλους
Για τις ζημιές της περιόδου 2025, οι ορυζοπαραγωγοί έλαβαν ενίσχυση ήσσονος σημασίας 70 ευρώ ανά στρέμμα, με την κοινή υπουργική απόφαση ΦΕΚ Β 4670/2026. Οι επαγγελματίες αγρότες παίρνουν το 100% και οι υπόλοιποι δικαιούχοι το 50%, με ανώτατο όριο 50.000 ευρώ ανά επιχείρηση σε τρία χρόνια. Η πληρωμή έγινε στις 21 Αυγούστου, όμως περίπου 680 ορυζοπαραγωγοί έμειναν απλήρωτοι χωρίς να γνωρίζουν τον λόγο, σε μια χρονιά που αρκετοί χρωστούν ακόμη για φυτοπροστατευτικά.
|
Εφόδια για την ορυζοκαλλιέργεια
Στο Farmclick θα βρείτε λιπάσματα για ισορροπημένη θρέψη του ρυζιού και βιοδιεγέρτες για την αντοχή των φυτών σε καταπόνηση από ζέστη και αλατότητα. |
Συχνές ερωτήσεις
Πόσα στρέμματα ρύζι καλλιεργήθηκαν φέτος στην Ελλάδα; Επίσημο στοιχείο δεν υπάρχει ακόμη, γιατί δεν έχουν δημοσιευτεί τα δεδομένα του ΟΣΔΕ. Οι εκτιμήσεις του κλάδου κυμαίνονται από 200.000 έως 280.000 στρέμματα, έναντι περίπου 300.000 με 310.000 την προηγούμενη χρονιά.
Γιατί μειώθηκε η έκταση; Κυρίως επειδή η τιμή παραγωγού έπεσε περίπου στο μισό από τα επίπεδα των προηγούμενων ετών, ενώ ανέβηκε το κόστος καυσίμων και εισροών. Πολλοί παραγωγοί βγήκαν ζημιωμένοι την προηγούμενη περίοδο και στράφηκαν σε βαμβάκι και καλαμπόκι.
Πόση είναι η τιμή παραγωγού; Τον Απρίλιο ο πρόεδρος του συνεταιρισμού της Χαλάστρας έδινε περίπου 25 λεπτά το κιλό για το μεσόσπερμο, 24 λεπτά για το μακρύσπερμο και 40 λεπτά για την Καρολίνα, όταν τα προηγούμενα χρόνια οι τιμές είχαν φτάσει ως τα 50 λεπτά.
Ποια θα είναι η απόδοση φέτος; Το JRC προβλέπει απόδοση γύρω στον πενταετή μέσο όρο, περίπου 798 κιλά το στρέμμα, ενώ οι παραγωγοί της Χαλάστρας περιμένουν λιγότερα κιλά ανά στρέμμα λόγω των ζιζανίων. Η πραγματική εικόνα θα φανεί με την ολοκλήρωση της συγκομιδής τον Οκτώβριο.
Πώς πήγε το ρύζι στην υπόλοιπη Ευρώπη; Η απόδοση στην ΕΕ προβλέπεται 3% κάτω από τον μέσο όρο, κυρίως λόγω της Ιταλίας, όπου η λειψυδρία έριξε την απόδοση 10%. Ισπανία, Γαλλία και Ρουμανία, όπου η άρδευση επαρκούσε, είχαν αποδόσεις κοντά στον μέσο όρο ή πάνω από αυτόν.
Τι ενίσχυση πήραν οι ορυζοπαραγωγοί; Ενίσχυση ήσσονος σημασίας 70 ευρώ ανά στρέμμα για τις ζημιές του 2025, που καταβλήθηκε στις 21 Αυγούστου. Περίπου 680 παραγωγοί δεν πληρώθηκαν και περιμένουν ενημέρωση για τον λόγο.
Σημαντικές σημειώσεις
Τα στοιχεία για την έκταση και την παραγωγή είναι εκτιμήσεις συνεταιρισμών, παραγωγών και δημοσιευμάτων, όχι επίσημα στοιχεία, και διαφέρουν σημαντικά μεταξύ τους. Τα επίσημα νούμερα θα προκύψουν από τις δηλώσεις ΟΣΔΕ και τα στοιχεία της συγκομιδής. Η πρόβλεψη του JRC για την απόδοση αφορά το εθνικό επίπεδο και μπορεί να διαφέρει από την εικόνα σε συγκεκριμένες περιοχές ή χωράφια. Οι τιμές παραγωγού αφορούν τον Απρίλιο του 2026 και ενδέχεται να έχουν μεταβληθεί. Οι μετατροπές σε κιλά ανά στρέμμα έγιναν από τα πρωτότυπα μεγέθη του JRC σε τόνους ανά εκτάριο.
Πηγές
- Κοινό Κέντρο Ερευνών Ευρωπαϊκής Επιτροπής. (2026). JRC MARS Bulletin, Crop monitoring in Europe, September 2026, Vol. 34 No. 8. Ενότητα 4, ανάλυση για το ρύζι. 28 Σεπτεμβρίου 2026.
- ΑγροΤύπος. (2026). Ρύζι: Από την επόμενη εβδομάδα οι πρώτες συγκομιδές, μειωμένη παραγωγή και προβληματισμός για τις εισαγωγές. 17 Σεπτεμβρίου 2026.
- ΑγροΤύπος. (2026). Ρύζι: Μείωση εκτάσεων, χαμηλές τιμές και έντονη επιφυλακτικότητα πριν τη σπορά. 2 Απριλίου 2026.
- ΑγροΤύπος. (2026). De minimis στο ρύζι: Περίπου 680 παραγωγοί παραμένουν απλήρωτοι. 26 Αυγούστου 2026.
- ΑγροΤύπος. (2026). Υπογράφηκε ΚΥΑ για προανθικό 2021 και de minimis στο ρύζι. 29 Ιουλίου 2026.
- ΑγροΈκφραση. (2026). Ελληνικό ρύζι: στο μισό οι τιμές παραγωγού, υπό την πίεση των εισαγωγών. 24 Σεπτεμβρίου 2026.
- Parallaxi. (2026). Θεσσαλονίκη: Σε απόγνωση οι ορυζοπαραγωγοί, πτώση 30% στην παραγωγή. Σεπτέμβριος 2026.
- The Opinion. (2026). Οι ρυζοπαραγωγοί εκπέμπουν SOS. Σεπτέμβριος 2026.
