Οι ελληνικές θερινές καλλιέργειες έκλεισαν το 2026 στον μέσο όρο της πενταετίας

Οι ελληνικές θερινές καλλιέργειες, όπως το καλαμπόκι, ο ηλίανθος και η πατάτα, που συγκομίζονται από τον Αύγουστο ως τον Οκτώβριο, έκλεισαν το 2026 με αποδόσεις κοντά στον μέσο όρο της πενταετίας, σε μια χρονιά που η ξηρασία και η ζέστη έριξαν τις αποδόσεις σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, σύμφωνα με το δελτίο παρακολούθησης καλλιεργειών του Οκτωβρίου του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (JRC). Το JRC εκτιμά το ελληνικό καλαμπόκι για καρπό στα 1.100 κιλά το στρέμμα, 1% πάνω από τον μέσο όρο της πενταετίας και 20% πάνω από πέρσι, ενώ στο σύνολο της ΕΕ η απόδοση του καλαμποκιού είναι 9% κάτω από τον μέσο όρο. Οι βροχές στα μέσα Οκτωβρίου γέμισαν με υγρασία τα εδάφη, και η σπορά των χειμερινών σιτηρών αναμένεται να ξεκινήσει στα τέλη Οκτωβρίου ή στις αρχές Νοεμβρίου.

Οι προβλέψεις αποδόσεων του JRC για την Ελλάδα και την ΕΕ σε σχέση με τον μέσο όρο της πενταετίας. Πηγή: JRC MARS Bulletin, Οκτώβριος 2026.

Πηγή: JRC MARS Bulletin, Crop monitoring in Europe, Οκτώβριος 2026. Μετατροπή σε κιλά το στρέμμα από τόνους το εκτάριο (1 τόνος το εκτάριο ίσον 100 κιλά το στρέμμα).

Ο Σεπτέμβριος ευνόησε τη συγκομιδή

Ο ζεστός και κυρίως ξηρός Σεπτέμβριος διευκόλυνε τη συγκομιδή των θερινών καλλιεργειών στην Ελλάδα. Η συγκομιδή του ηλίανθου και του ενσιρωμένου καλαμποκιού είχε σχεδόν ολοκληρωθεί με ικανοποιητικά αποτελέσματα, ενώ η συγκομιδή του καλαμποκιού για καρπό προχωρούσε προς τον βορρά, με γενικά ικανοποιητικές αποδόσεις παρά τις τοπικές απώλειες από τη ζέστη. Η συγκομιδή της πατάτας συνεχιζόταν στη Βόρεια Ελλάδα, με αποδόσεις που διέφεραν από περιοχή σε περιοχή, ανάλογα με τον καιρό και τη διαθεσιμότητα νερού.

Το JRC διατήρησε αμετάβλητες τις προβλέψεις του για την Ελλάδα σε σχέση με τον Σεπτέμβριο, με το ενσιρωμένο καλαμπόκι να ξεχωρίζει στα 4.670 κιλά το στρέμμα, 13% πάνω από τον μέσο όρο και 73% πάνω από το 2025, όταν η απόδοση είχε πέσει στα 2.700 κιλά. Ο ηλίανθος είναι στα 249 κιλά το στρέμμα, 3% πάνω από τον μέσο όρο, η πατάτα στα 2.790 κιλά, στον μέσο όρο, και ο πίσος στα 151 κιλά, 3% κάτω.

Η Ελλάδα ξεχωρίζει σε μια δύσκολη χρονιά για την Ευρώπη

Στο σύνολο της ΕΕ η θερινή περίοδος κλείνει με αποδόσεις κάτω από τον μέσο όρο της πενταετίας για τις περισσότερες καλλιέργειες, μετά από ένα καλοκαίρι ζέστης και ξηρασίας, και, όπως είχαμε γράψει, οι προβλέψεις του JRC για τις θερινές καλλιέργειες είχαν ήδη μειωθεί τον Αύγουστο. Σύμφωνα με το δελτίο του Οκτωβρίου, το καλαμπόκι για καρπό είναι 9% κάτω από τον μέσο όρο στην ΕΕ, το ενσιρωμένο καλαμπόκι και η σόγια 15% κάτω, τα ζαχαρότευτλα 12% και η πατάτα 8%.

Οι μεγαλύτερες απώλειες καταγράφονται στην Κεντρική και τη Δυτική Ευρώπη, όπου το καλαμπόκι για καρπό είναι 46% κάτω από τον μέσο όρο στην Ουγγαρία, 34% στη Σλοβακία, 31% στη Γαλλία, 30% στην Αυστρία και 15% στην Ιταλία. Αντίθετα, στα Βαλκάνια η χρονιά ήταν καλή, με το καλαμπόκι 34% πάνω από τον μέσο όρο στη Βουλγαρία και 15% στη Ρουμανία, και η Ελλάδα ανήκει σε αυτή την ομάδα χωρών. Για την ελληνική παραγωγή αυτό σημαίνει ότι έρχεται σε μια ευρωπαϊκή αγορά όπου οι μεγάλες χώρες παραγωγής, όπως η Γαλλία και η Ουγγαρία, είχαν πολύ χαμηλότερες αποδόσεις.

Η σπορά των χειμερινών ξεκινά με υγρά εδάφη

Οι άφθονες βροχές στα μέσα Οκτωβρίου αναπλήρωσαν την υγρασία του εδάφους πριν από τη σπορά των χειμερινών. Οι αγρότες ετοιμάζουν τα χωράφια για τα χειμερινά σιτηρά, η σπορά δεν έχει ξεκινήσει ακόμη σε μεγάλη κλίμακα, και αναμένεται να αρχίσει στα τέλη Οκτωβρίου ή στις αρχές Νοεμβρίου, ανάλογα με την υγρασία του εδάφους. Στην Κύπρο, οι βροχές πολύ πάνω από τον μέσο όρο, κυρίως στα τέλη Σεπτεμβρίου και στις αρχές Οκτωβρίου, βελτίωσαν την υγρασία του εδάφους πριν από τη σπορά του χειμερινού κριθαριού, που ξεκινά συνήθως τον Νοέμβριο.

Η εικόνα αυτή διαφέρει από μεγάλο μέρος της Ευρώπης, αφού στην Κεντρική και Νότια Ιταλία, την Ουγγαρία, την Τσεχία, τη Σλοβακία και τη δυτική Ρουμανία, τα ξερά εδάφη καθυστερούν τη σπορά και το φύτρωμα, ενώ στις χώρες της Βαλτικής η υπερβολική βροχή έχει σταματήσει σε ορισμένες περιοχές τη σπορά των χειμερινών, σύμφωνα με τη σύνοψη του JRC.

Συχνές ερωτήσεις

Πώς πήγαν οι θερινές καλλιέργειες στην Ελλάδα το 2026; Σύμφωνα με το JRC, οι αποδόσεις είναι κοντά στον μέσο όρο της πενταετίας. Το καλαμπόκι για καρπό εκτιμάται στα 1.100 κιλά το στρέμμα, 1% πάνω από τον μέσο όρο και 20% πάνω από πέρσι.

Πόσο πήγε το καλαμπόκι στην υπόλοιπη Ευρώπη; Στο σύνολο της ΕΕ η απόδοση είναι 9% κάτω από τον μέσο όρο, με τις μεγαλύτερες απώλειες στην Ουγγαρία, με 46%, στη Σλοβακία, με 34%, και στη Γαλλία, με 31%. Βουλγαρία και Ρουμανία είναι πάνω από τον μέσο όρο.

Πότε ξεκινά η σπορά των χειμερινών σιτηρών; Σύμφωνα με το JRC, στα τέλη Οκτωβρίου ή στις αρχές Νοεμβρίου, ανάλογα με την υγρασία του εδάφους, που βελτιώθηκε με τις βροχές των μέσων Οκτωβρίου.

Ποια καλλιέργεια είχε την καλύτερη χρονιά; Το ενσιρωμένο καλαμπόκι, με 4.670 κιλά το στρέμμα, 13% πάνω από τον μέσο όρο της πενταετίας και 73% πάνω από το 2025.

Τι είναι το δελτίο MARS του JRC; Είναι το μηνιαίο δελτίο του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την κατάσταση των καλλιεργειών και τις προβλέψεις αποδόσεων στην ΕΕ, με βάση στοιχεία καιρού, δορυφορικές εικόνες και μοντέλα καλλιεργειών.

Σημαντικές σημειώσεις

Τα στοιχεία είναι προβλέψεις αποδόσεων ανά μονάδα επιφάνειας και όχι τελικά στοιχεία παραγωγής, ενώ δεν λαμβάνουν υπόψη την καλλιεργούμενη έκταση. Οι εθνικοί μέσοι όροι κρύβουν διαφορές ανάμεσα στις περιοχές και ανάμεσα σε ποτιστικές και ξερικές καλλιέργειες. Η μετατροπή σε κιλά το στρέμμα είναι δική μας.

Πηγές

• Κοινό Κέντρο Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. (2026). JRC MARS Bulletin, Crop monitoring in Europe, October 2026, Vol. 34 No 9. 26 Οκτωβρίου 2026.
• Κοινό Κέντρο Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. (2026). Summer crop season closes with below-average yield prospects. 23 Οκτωβρίου 2026.