Πριν εφαρμόσετε οποιαδήποτε μέθοδο λίπανσης, λαμβάνετε υπόψη την κατάσταση του εδάφους μέσα από εδαφολογικούς ελέγχους. Κάθε χωράφι είναι ξεχωριστό, με τις δικές του ανάγκες, και καμία σύσταση δεν στέκει χωρίς τα δεδομένα της ανάλυσης εδάφους, της ανάλυσης ιστών και του ιστορικού καλλιεργειών. Παρακάτω περιγράφονται τα πιο συνηθισμένα προγράμματα λίπανσης της πατάτας, όπως εφαρμόζονται από πολλούς παραγωγούς. Η λίπανση συμπληρώνει τη σωστή φύτευση και την κατάλληλη ποσότητα σπόρου.
Πόσα θρεπτικά χρειάζεται η πατάτα
Τα φυτά της πατάτας απαιτούν μεγάλες ποσότητες θρεπτικών για να αποδώσουν ικανοποιητική παραγωγή, και είναι από τις πιο απαιτητικές καλλιέργειες. Ξεχωρίζουν για τις υψηλές τους ανάγκες σε κάλιο, που οι κόνδυλοι απομακρύνουν σε πολύ μεγαλύτερη ποσότητα από ό,τι το άζωτο και το φώσφορο. Στην πράξη οι επαγγελματίες παραγωγοί κάνουν από μία έως πέντε εφαρμογές λιπασμάτων μέσα στην περίοδο ανάπτυξης, που διαρκεί τρεις με τέσσερις μήνες.
Οι περισσότεροι εφαρμόζουν ένα λίπασμα 15-15-15 ταυτόχρονα με τη φύτευση, μέσω της μηχανής φύτευσης, ως βασική λίπανση. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα σε εδάφη όπου καλλιεργήθηκαν λαχανικά τους τελευταίους έξι μήνες. Το κάλιο σε ένα 15-15-15 διεγείρει την ανάπτυξη ισχυρών στελεχών και προσφέρει αντοχή σε ασθένειες και παράσιτα, αυξάνοντας το πάχος των εξωτερικών κυτταρικών τοιχωμάτων. Τέτοια κοκκώδη λιπάσματα είναι η συνηθέστερη βάση για τη φύτευση.
Πώς αλλάζουν οι ανάγκες ανά στάδιο
Κατά κανόνα, η πατάτα έχει μεγαλύτερες ανάγκες σε άζωτο (της τάξης ενός 34-0-0) κατά τους δύο πρώτους μήνες, όταν αναπτύσσεται γρήγορα το υπέργειο, φυλλώδες τμήμα του φυτού. Από τον δεύτερο μήνα και μέχρι περίπου δύο εβδομάδες πριν τη συγκομιδή, οι ανάγκες μετατοπίζονται στο κάλιο (12-12-17 ή 14-7-21), που χρειάζεται για να σχηματιστούν καλά διαμορφωμένοι κόνδυλοι. Πολλοί παραγωγοί προσθέτουν διαφυλλικά λιπάσματα τον δεύτερο ή τρίτο μήνα, ιδίως όταν διαπιστωθεί έλλειψη κάποιων ιχνοστοιχείων, που διορθώνεται γρήγορα με διαφυλλική εφαρμογή ιχνοστοιχείων.
Ενδεικτικά προγράμματα λίπανσης
Ένα συνηθισμένο πρόγραμμα περιλαμβάνει τέσσερις βασικές εφαρμογές, πέρα από την προσθήκη καλά χωνεμένης κοπριάς δύο μήνες πριν τη φύτευση. Τριάντα ημέρες μετά τη φύτευση εφαρμόζονται 20 κιλά 20-20-20 ανά στρέμμα. Στις 55 και στις 65 ημέρες από τη φύτευση ακολουθούν από 50 κιλά 14-7-21 με 2MgO ανά στρέμμα, και τέλος στις 80-90 ημέρες, ανάλογα με την πρωιμότητα της ποικιλίας, άλλα 50 κιλά του ίδιου τύπου ανά στρέμμα. Την καλά χωνεμένη κοπριά και τα οργανικά λιπάσματα τα ενσωματώνουμε στο έδαφος πριν τη φύτευση.
Ένα δεύτερο συνηθισμένο πρόγραμμα περιλαμβάνει επίσης τέσσερις εφαρμογές, την πρώτη μαζί με τη φύτευση και τις άλλες τρεις κάθε 25 με 28 ημέρες. Εδώ ο παραγωγός εφαρμόζει εναλλάξ 50 κιλά 12-12-17 με 2MgO ανά στρέμμα και 50 κιλά K₂O ανά στρέμμα. Σε χωράφια με στάγδην άρδευση, οι εφαρμογές αυτές μπορούν να γίνουν και με υδρολίπανση, χρησιμοποιώντας κρυσταλλικά ή υγρά λιπάσματα, ώστε τα θρεπτικά να δίνονται σταδιακά και να απορροφώνται καλύτερα.
Βιοδιεγέρτες
Ορισμένοι παραγωγοί προσθέτουν, κυρίως διαφυλλικά, βιοδιεγέρτες, δηλαδή ουσίες που βελτιώνουν την ανθοφορία και τον σχηματισμό των κονδύλων, ενισχύουν την παραγωγή και βοηθούν τα φυτά να ξεπεράσουν καταστάσεις στρες.
Συχνές ερωτήσεις
Τι λίπασμα θέλει η πατάτα
Στη φύτευση χρησιμοποιείται συνήθως ένα ισορροπημένο 15-15-15 ως βασική λίπανση. Στη συνέχεια οι ανάγκες μετατοπίζονται στο άζωτο τους πρώτους δύο μήνες και έπειτα στο κάλιο, με τύπους όπως 12-12-17 ή 14-7-21, για τον σχηματισμό των κονδύλων.
Γιατί η πατάτα θέλει πολύ κάλιο
Οι κόνδυλοι απομακρύνουν πολύ περισσότερο κάλιο από ό,τι άζωτο και φώσφορο. Το κάλιο ενισχύει τη διαμόρφωση και την ποιότητα των κονδύλων, καθώς και την αντοχή του φυτού σε ασθένειες και στρες.
Πότε λιπαίνουμε την πατάτα
Η βασική λίπανση γίνεται στη φύτευση, ενώ οι επιφανειακές και διαφυλλικές εφαρμογές ακολουθούν κατά τη διάρκεια της ανάπτυξης, συνήθως σε τρεις ως τέσσερις δόσεις μέχρι δύο εβδομάδες πριν τη συγκομιδή.
Χρειάζεται εδαφολογική ανάλυση πριν τη λίπανση
Ναι. Κάθε έδαφος έχει διαφορετικές ανάγκες, οπότε ο έλεγχος των θρεπτικών και του pH πριν την εφαρμογή είναι κρίσιμος για σωστή και οικονομική λίπανση.
Σημείωση. Πρόκειται για κάποια συνηθισμένα προγράμματα που δεν πρέπει να ακολουθούνται χωρίς προσωπική έρευνα. Κάθε έδαφος είναι διαφορετικό και έχει διαφορετικές ανάγκες, και ο έλεγχος των θρεπτικών και του pH του εδάφους είναι κρίσιμος πριν από κάθε εφαρμογή. Μπορείτε να συμβουλευτείτε τον τοπικό αδειούχο γεωπόνο.
Λιπάσματα για κάθε στάδιο της καλλιέργειας, όπως κοκκώδη και κρυσταλλικά, διαθέτει η κατηγορία λιπασμάτων του Farmclick, από προμηθευτές όλης της Ελλάδας.
Πηγές
- Yara, Potato nutrient requirements.
- ICL, Fertilizers for potatoes.
