Ειδοποιήσεις ανακλήσεων στην Ευρώπη | 2–8 Φεβρουαρίου 2026
Ένα γεγονός που αξίζει προσοχής
Η περασμένη εβδομάδα δεν ξεχώρισε λόγω αύξησης των ανακλήσεων. Ο συνολικός αριθμός κινήθηκε σε συνηθισμένα επίπεδα. Αυτό που άλλαξε ήταν η προέλευση των περιστατικών.
Το Βέλγιο βρέθηκε μεταξύ των χωρών με τις περισσότερες ειδοποιήσεις, με πέντε ανακλήσεις , όσες και η Ινδία και μία λιγότερη από την Τουρκία. Η αριθμητική εικόνα από μόνη της δεν θα προκαλούσε ιδιαίτερο προβληματισμό. Ωστόσο, μία υπόθεση διαφοροποίησε το πλαίσιο.
Σε κολοκύθες βελγικής καλλιέργειας ανιχνεύθηκε heptachlor (χλωριωμένο οργανικό εντομοκτόνο), μια δραστική ουσία που έχει απαγορευτεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση από το 2007. Δεν επρόκειτο για εισαγόμενο προϊόν που πέρασε τα σύνορα χωρίς επαρκή έλεγχο. Ήταν προϊόν καλλιεργημένο εντός της ΕΕ, σχεδόν είκοσι χρόνια μετά την απαγόρευση.
Για τους επαγγελματίες της αλυσίδας νωπών οπωροκηπευτικών, αυτό έχει ουσιαστική σημασία. Υπενθυμίζει ότι η προέλευση από κράτος μέλος δεν συνεπάγεται αυτομάτως χαμηλότερο ρίσκο. Η συμμόρφωση παραμένει ζήτημα ελέγχων, ιχνηλασιμότητας και πειθαρχίας σε όλα τα στάδια.
Παρακολουθήστε την εβδομαδιαία ανάλυση του Wikifarmer για τις ανακλήσεις στην ευρωπαϊκή αγορά.
Η συνολική εικόνα της εβδομάδας
Καταγράφηκαν 82 ειδοποιήσεις που αφορούσαν τρόφιμα, ζωοτροφές και υλικά συσκευασίας που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα.
Τα νωπά φρούτα και λαχανικά βρέθηκαν και πάλι στην πρώτη θέση με 14 περιπτώσεις ανάκλησης. Ακολούθησαν οι ξηροί καρποί και οι σπόροι, τα δημητριακά και προϊόντα αρτοποιίας, καθώς και τα πουλερικά. Η εικόνα αυτή δεν είναι ασυνήθιστη. Ωστόσο, η ανάλυση των κινδύνων δείχνει κάτι πιο συγκεκριμένο.
Γράφημα 1: Οι 5 κατηγορίες προϊόντων με τις περισσότερες ειδοποιήσεις RASFF (Εβδομάδα 6)
Οι μυκοτοξίνες αποτέλεσαν τον συχνότερο λόγο αμάκλησης, κυρίως λόγω υπερβάσεων στα επιτρεπτά όρια αφλατοξινών και ωχρατοξίνης Α. Σε μικρή απόσταση ακολούθησαν παθογόνοι μικροοργανισμοί και υπολείμματα φυτοπροστατευτικών προϊόντων.
Ο συνδυασμός αυτός παραπέμπει λιγότερο σε απρόβλεπτα συμβάντα στο χωράφι και περισσότερο σε ζητήματα αποθήκευσης, μετασυλλεκτικής διαχείρισης και συστηματικού ελέγχου. Για παραγωγούς, εξαγωγείς και εμπόρους, η έμφαση μετατοπίζεται στην τήρηση των διαδικασιών ασφαλείας και όχι μόνο στην καλλιεργητική πρακτική.
Το Βέλγιο και τα ερωτήματα που προκύπτουν από τις πολλαπλές ειδοποιήσεις
Οι ειδοποιήσεις που συνδέθηκαν με το Βέλγιο την περασμένη εβδομάδα δεν αφορούσαν ένα μόνο προϊόν ή έναν τύπο κινδύνου. Αντιθέτως, κάλυψαν διαφορετικά στάδια της αλυσίδας τροφίμων:
- επταχλώριο, απαγορευμένη δραστική ουσία, σε κολοκύθες Hokkaido βελγικής παραγωγής
- Salmonella σε προϊόντα πουλερικών
- Listeria monocytogenes σε έτοιμο προς κατανάλωση γεύμα
- επιμόλυνση κατά τη μεταποίηση τροφίμων
- μη δηλωμένες ουσίες σε συμπλήρωμα διατροφής
Όταν μια χώρα εμφανίζεται την ίδια εβδομάδα σε τόσο διαφορετικές κατηγορίες, το ζήτημα δεν περιορίζεται σε ένα μεμονωμένο περιστατικό. Η εικόνα αυτή αγγίζει την αποτελεσματικότητα των εσωτερικών ελέγχων, την πειθαρχία των διαδικασιών και τη συνοχή της εποπτείας σε όλα τα στάδια, από το χωράφι έως το τελικό προϊόν.
Γράφημα 2: Οι 5 χώρες με τις περισσότερες ειδοποιήσεις RASFF (Εβδομάδα 6)
Η αξιολόγηση κινδύνου δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στη χώρα προέλευσης. Η τεκμηρίωση, οι αναλύσεις και η ιχνηλασιμότητα αποκτούν κεντρικό ρόλο, ακόμη και όταν πρόκειται για ενδοενωσιακές ροές προϊόντων.
Νωπά φρούτα και λαχανικά: Λιγότερες ειδοποιήσεις, ίδιο προφίλ κινδύνου
Οι ανακλήσεις για νωπά προϊόντα ήταν λιγότερες σε σχέση με τον Ιανουάριο. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει απαραίτητα βελτίωση.
Ο Φεβρουάριος είναι συνήθως μήνας χαμηλότερων εισαγωγικών ροών. Οι όγκοι μειώνονται, οι έλεγχοι συνεχίζονται, και ο αριθμός ανιχνεύσεων περιορίζεται συχνά απλώς επειδή διακινούνται λιγότερα φορτία. Εκείνο που δεν μεταβλήθηκε ήταν η φύση των ευρημάτων.
Τα υπολείμματα φυτοπροστατευτικών παρέμειναν στο προσκήνιο. Εντοπίστηκε chlorpyrifos σε πορτοκάλια από την Αίγυπτο και σε μελιτζάνες από την Μπουρκίνα Φάσο. Σε μύρτιλα από το Μαρόκο καταγράφηκε νοροϊός, επαναφέροντας στο επίκεντρο ζητήματα υγιεινής και διαχείρισης αρδευτικού νερού στην παραγωγή μούρων. Παράλληλα, ντομάτες από την Τουρκία επισημάνθηκαν για indoxacarb, ενισχύοντας ένα μοτίβο που παρατηρείται τις τελευταίες εβδομάδες.
Η εικόνα δεν δείχνει νέους, απρόβλεπτους κινδύνους. Δείχνει επαναλαμβανόμενα ζητήματα που δεν έχουν ακόμη αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά.
Τα αποξηραμένα φρούτα ξανά στο προσκήνιο
Στα αποξηραμένα φρούτα, το μοτίβο ήταν ξεκάθαρο: επαναλαμβανόμενες ειδοποιήσεις για το ίδιο πρόβλημα.
Καταγράφηκαν πολλαπλές περιπτώσεις για αποξηραμένα σύκα και αποξηραμένα μούρα από την Τουρκία, όλες λόγω ωχρατοξίνης Α. Όταν το ίδιο εύρημα εμφανίζεται ξανά και ξανά, η ερμηνεία δεν περιορίζεται σε ένα «ατυχές φορτίο». Η συχνότητα δείχνει πιέσεις σε συγκεκριμένα σημεία της διαδικασίας, όπως οι συνθήκες ξήρανσης, η υγρασία κατά την αποθήκευση και ο σωστός διαχωρισμός παρτίδων.
Οι αγοραστές προχωρούν σε περισσότερες δειγματοληψίες, ζητούν αυστηρότερες προδιαγραφές και καθυστερούν την οριστικοποίηση συμφωνιών. Οι όγκοι μπορεί να μην μειωθούν άμεσα, όμως το κόστος συμμόρφωσης αυξάνεται και οι ροές γίνονται πιο αργές, ιδιαίτερα για μικρότερους εξαγωγείς.
Γράφημα 3: Οι βασικοί κίνδυνοι τροφίμων στην Ευρώπη (Εβδομάδα 6)
Ξηροί καρποί και δημητριακά: Η πίεση από τις αφλατοξίνες παραμένει
Η κατηγορία των ξηρών καρπών και των σπόρων συγκέντρωσε υψηλό ποσοστό ειδοποιήσεων που σχετίζονταν με αφλατοξίνες. Τα περιστατικά αφορούσαν αράπικα φιστίκια, φουντούκια, φιστίκια κελυφωτά, ηλιόσπορους, αλλά και ρύζι basmati, προερχόμενα από διαφορετικές χώρες.
Το στοιχείο που ξεχωρίζει δεν είναι μία συγκεκριμένη προέλευση, αλλά η διασπορά. Δεν υπάρχει μία χώρα που να κυριαρχεί στις ειδοποιήσεις. Αυτό δείχνει ότι η ένταση των ελέγχων για αφλατοξίνες αυξάνεται συνολικά και όχι ότι μια συγκεκριμένη αγορά αντιμετωπίζει μεμονωμένο πρόβλημα.
Τι σημαίνει αυτό για την αγορά
Βραχυπρόθεσμα, οι καταναλωτές δύσκολα θα δουν έντονες ελλείψεις στα ράφια. Πιο πιθανές είναι διακριτικές αλλαγές:
- διαφορετικές χώρες προέλευσης σε ορισμένα προϊόντα
- προσωρινά κενά σε συγκεκριμένους κωδικούς
- μικρές αναπροσαρμογές τιμών που αντανακλούν αυξημένο κόστος συμμόρφωσης.
Η αγορά απομακρύνεται σταδιακά από την εμπιστοσύνη που βασίζεται αποκλειστικά στη χώρα προέλευσης και στρέφεται στην τεκμηριωμένη αξιολόγηση του ίδιου του προμηθευτή. Η πληρότητα των εγγράφων, ο έλεγχος υπολειμμάτων και η πειθαρχία στη μετασυλλεκτική διαχείριση αποκτούν μεγαλύτερη βαρύτητα από τη γεωγραφική ταυτότητα.
Η περασμένη εβδομάδα δεν έφερε νέους κινδύνους. Επιβεβαίωσε όμως ότι τα κριτήρια εμπιστοσύνης μεταβάλλονται. Όσοι προσαρμόζονται έγκαιρα σε αυστηρότερες απαιτήσεις ελέγχου και ιχνηλασιμότητας κινούνται με λιγότερες τριβές. Όσοι στηρίζονται σε παλαιότερες παραδοχές ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με περισσότερους ελέγχους, καθυστερήσεις και απορρίψεις, στοιχεία που πλέον αποτελούν μέρος του εμπορικού κόστους.
Ανακλήσεις φρούτων και λαχανικών στην Ευρώπη
Όλες οι ειδοποιήσεις για νωπά οπωροκηπευτικά την περασμένη εβδομάδα
Παρακάτω παρουσιάζονται συγκεντρωτικά οι ειδοποιήσεις που αφορούν φρούτα, λαχανικά και συναφείς κατηγορίες προϊόντων, όπως καταγράφηκαν στο σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης της ΕΕ.
Φρούτα και λαχανικά
- Αμάρανθος (Τόγκο): acetamiprid
- Κολοκύθες Hokkaido (Βέλγιο): επταχλώριο, απαγορευμένη δραστική ουσία
- Αποξηραμένα σύκα (Τουρκία): ωχρατοξίνη Α
- Σμέουρα (Μαρόκο): νοροϊός
- Φρέσκια πιπεριά τσίλι (Κένυα): carbendazim
- Νωπές ντομάτες (Τουρκία): indoxacarb
- Καυτερές πιπεριές (Μαρόκο): fenazaquin, formetanate, flonicamid
- Αποξηραμένα βιολογικά μούρα (Τουρκία): ωχρατοξίνη Α
- Μελιτζάνες (Μπουρκίνα Φάσο): chlorpyrifos, μη εγκεκριμένη δραστική ουσία
- Πορτοκάλια (Αίγυπτος): chlorpyrifos, μη εγκεκριμένη δραστική ουσία
Δημητριακά και προϊόντα αρτοποιίας
- Ρύζι (Πακιστάν): αρωματικοί υδρογονάνθρακες ορυκτελαίων (MOAH)
- Ρύζι basmati (Ινδία): αφλατοξίνη B1
- Ρύζι basmati καστανό (Πακιστάν): αφλατοξίνη B1, ολικές αφλατοξίνες
- Ηλιόσπορος (Βουλγαρία): νικέλιο
Βότανα και μπαχαρικά
- Ρίγανη (Τουρκία): πυρρολιζιδινικά αλκαλοειδή
Ξηροί καρποί, προϊόντα ξηρών καρπών και σπόροι
- Ρύζι basmati (Ινδία): αφλατοξίνη B1
(καταγράφηκε στην κατηγορία ξηρών καρπών/σπόρων στο σύνολο δεδομένων) - Αράπικα φιστίκια (Αργεντινή): αφλατοξίνη B1
- Αράπικα φιστίκια (Βραζιλία): αφλατοξίνη B1, ολικές αφλατοξίνες
- Φουντούκια (Γεωργία): αφλατοξίνη B1, ολικές αφλατοξίνες
- Σησάμι (Σουδάν): απουσία απαιτούμενου υγειονομικού πιστοποιητικού
