Ειδοποιήσεις ανακλήσεων στην Ευρώπη | 16-22 Φεβρουαρίου 2026
Μεταξύ 16 και 22 Φεβρουαρίου, το Σύστημα Έγκαιρης Προειδοποίησης για Τρόφιμα και Ζωοτροφές (RASFF) κατέγραψε 84 ειδοποιήσεις. Ο αριθμός κινήθηκε κοντά στα επίπεδα των προηγούμενων εβδομάδων. Το στοιχείο που ξεχώρισε αυτή τη φορά ήταν η σύνθεση των ευρημάτων.
Συνολικά εντοπίστηκαν 28 διαφορετικές δραστικές ουσίες φυτοφαρμάκων μέσα στην ίδια εβδομάδα. Σε ορισμένες αποστολές από χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας ανιχνεύθηκαν ταυτόχρονα πέντε, έξι ή ακόμη και οκτώ διαφορετικές δραστικές ουσίες στο ίδιο προϊόν.
Η διαφορά ανάμεσα σε μια υπέρβαση του ανώτατου επιτρεπτού ορίου υπολειμμάτων (MRL) για μία δραστική ουσία και σε μια αποστολή που φτάνει στα σύνορα της ΕΕ με οκτώ διαφορετικές δραστικές ουσίες είναι ουσιαστική. Πρόκειται για ένδειξη συστηματικής και διαδοχικής χρήσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων στο χωράφι, συχνά χωρίς σαφή στοχευμένη εφαρμογή.
Σε αρκετές περιπτώσεις, μεταξύ των ουσιών περιλαμβάνονται δραστικές που έχουν αποσυρθεί ή απαγορευτεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση εδώ και χρόνια, αλλά εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται σε τρίτες χώρες.
Η εικόνα αυτή έχει πρακτικές συνέπειες για την αγορά. Επηρεάζει το εύρος των εργαστηριακών αναλύσεων που απαιτούνται πριν την αποστολή, τις προδιαγραφές που θέτουν οι αγοραστές και τις ρήτρες συμμόρφωσης που ενσωματώνονται στις εμπορικές συμφωνίες. Παράλληλα, αυξάνει την πιθανότητα εντατικότερων ελέγχων σε συγκεκριμένες εμπορικές ροές τους επόμενους μήνες.
Σύνοψη εβδομάδας
- 84 συνολικές ειδοποιήσεις: 73 για τρόφιμα, 8 για ζωοτροφές και 3 για υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα
- Τα φρούτα και λαχανικά κατέγραψαν 25 ειδοποιήσεις (29,8%), σχεδόν διπλάσιες από τις 14 της προηγούμενης εβδομάδας
- Εντοπίστηκαν 28 διαφορετικές δραστικές ουσίες φυτοφαρμάκων, μεταξύ των οποίων 7 ειδοποιήσεις αφορούσαν την απαγορευμένη ουσία chlorpyrifos
- Οι φυτικής προέλευσης κατηγορίες τροφίμων συγκέντρωσαν συνολικά 36 ειδοποιήσεις (42,9%), καλύπτοντας φρούτα, λαχανικά, ξηρούς καρπούς, βότανα και δημητριακά
- Κύριες χώρες προέλευσης: Κίνα (6), Ιταλία (5), Τουρκία (5), ενώ Πολωνία, Γαλλία, Ισπανία και Βέλγιο κατέγραψαν από 4 η καθεμία
- Ειδοποιήσεις με προέλευση εντός ΕΕ: 36 (42,9%), γεγονός που δείχνει εντατική επιβολή ελέγχων και στην εσωτερική αγορά
- Αβοκάντο από Περού και Κολομβία, πάπρικα από Ισπανία και φασόλια mung από Βενεζουέλα βρέθηκαν με υπολείμματα καδμίου
Κύριες κατηγορίες προϊόντων που ανακλήθηκαν
Τα φρούτα και τα λαχανικά είχαν τις περισσότερες ειδοποιήσεις αυτή τη βδομάδα, συνολικά 25, δηλαδή σχεδόν το ένα τρίτο του συνόλου. Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί από τις αρχές Ιανουαρίου και σχεδόν διπλάσιο σε σύγκριση με τις 14 ειδοποιήσεις πριν από δύο εβδομάδες.
Γράφημα 1: Οι 5 κατηγορίες προϊόντων με τις περισσότερες ειδοποιήσεις RASFF (Εβδομάδα 8)
Η αύξηση συνδέεται κυρίως με υπολείμματα φυτοφαρμάκων. Από τις 25 περιπτώσεις, οι 19 αφορούσαν δραστικές ουσίες φυτοπροστατευτικών προϊόντων, ενώ στις 11 εντοπίστηκαν ουσίες που δεν είναι εγκεκριμένες στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Με 8 ειδοποιήσεις, τα συμπληρώματα διατροφής και τα εμπλουτισμένα τρόφιμα συνέχισαν να βρίσκονται υπό στενή παρακολούθηση, κυρίως για μη εγκεκριμένα συστατικά ή υπερβάσεις επιτρεπόμενων ορίων.
Οι ζωοτροφές κατέγραψαν 7 ειδοποιήσεις, ενώ οι ξηροί καρποί και οι σπόροι 6, εκ των οποίων οι 4 σχετίζονταν με μυκοτοξίνες.
Την πεντάδα συμπλήρωσαν τα πουλερικά με 5 ειδοποιήσεις, κυρίως λόγω Salmonella. Πρόκειται για κατηγορία που εμφανίζεται σταθερά στα εβδομαδιαία δεδομένα καθ’ όλη τη διάρκεια του 2025 και συνεχίζει και το 2026.
Όταν ένα προϊόν φτάνει στα σύνορα με οκτώ δραστικές ουσίες
Το πιο ουσιαστικό στοιχείο αυτής της βδομάδας ήταν η έκταση και η πολυπλοκότητα των ευρημάτων φυτοφαρμάκων σε προϊόντα από τη Νοτιοανατολική Ασία.
Τρεις παρτίδες πιπεριάς, δύο από την Καμπότζη και μία από το Λάος, περιείχαν από πέντε έως οκτώ διαφορετικές δραστικές ουσίες η καθεμία. Σε μία από τις αποστολές από την Καμπότζη ανιχνεύθηκαν ταυτόχρονα οι ουσίες chlorpyrifos, lambda-cyhalothrin, buprofezin, clothianidin, hexaconazole, pencycuron, propiconazole και thiacloprid. Από αυτές, το chlorpyrifos και το hexaconazole δεν είναι εγκεκριμένα στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η αποστολή από το Λάος περιείχε carbofuran, chlorfenapyr, diafenthiuron, dinotefuran, methomyl και buprofezin. Οι τρεις από τις έξι ουσίες δεν είναι εγκεκριμένες στην ΕΕ. Το carbofuran, ειδικότερα, είναι ιδιαίτερα τοξικό εντομοκτόνο της ομάδας των καρβαμιδικών, απαγορευμένο στην ΕΕ από το 2008 λόγω της οξείας τοξικότητάς του για τον άνθρωπο και την άγρια πανίδα.
Η παρουσία διαφορετικών δραστικών ουσιών, που ανήκουν σε διαφορετικές χημικές ομάδες, δείχνει εκτεταμένη και διαδοχική χρήση φυτοπροστατευτικών προϊόντων στο στάδιο της παραγωγής. Σε συστήματα όπου τα ευρωπαϊκά όρια υπολειμμάτων δεν εφαρμόζονται ή δεν επιβάλλονται συστηματικά, τέτοια προφίλ υπολειμμάτων δεν είναι σπάνια.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο έλεγχος για μία μόνο δραστική ουσία δεν επαρκεί. Οι εισαγωγείς που προμηθεύονται προϊόντα από τη Νοτιοανατολική Ασία θα πρέπει να βασίζονται σε πολυ-υπολειμματικές αναλύσεις που καλύπτουν ευρύ φάσμα δραστικών ουσιών.
Κάδμιο σε αβοκάντο από τη Λατινική Αμερική
Μέσα στην ίδια βδομάδα καταγράφηκαν και ειδοποιήσεις για βαρέα μέταλλα. Αβοκάντο από το Περού και την Κολομβία εντοπίστηκαν με υπέρβαση καδμίου. Στην ίδια κατηγορία βρέθηκαν επίσης πάπρικα από την Ισπανία και φασόλια mung από τη Βενεζουέλα.
Στην περίπτωση των αβοκάντο, το κάδμιο δεν συνδέεται συνήθως με κακή γεωργική πρακτική, αλλά με τα φυσικά χαρακτηριστικά του εδάφους. Σε ηφαιστειογενείς και τροπικές περιοχές, τα επίπεδα καδμίου μπορεί να είναι αυξημένα. Αυτό σημαίνει ότι το πρόβλημα δεν λύνεται απλώς με αλλαγή σκευασμάτων ή καλλιεργητικών χειρισμών.
Καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση επεκτείνει τα όρια για το κάδμιο σε περισσότερες κατηγορίες τροφίμων, ο έλεγχος για βαρέα μέταλλα παύει να είναι δευτερεύων. Για τους αγοραστές αβοκάντο από τη Λατινική Αμερική, η ανάλυση καδμίου τείνει να γίνει σταθερό μέρος της διαδικασίας προμήθειας.
Η Ιταλία στο ίδιο πλαίσιο ελέγχου
Οι έλεγχοι δεν περιορίστηκαν στις εισαγωγές από τρίτες χώρες. Η Ιταλία κατέγραψε πέντε ειδοποιήσεις αυτή τη βδομάδα, αριθμό που τη φέρνει στη δεύτερη θέση μαζί με την Τουρκία, μετά την Κίνα.
Οι περιπτώσεις αφορούσαν:
- acetamiprid σε σπανάκι
- permethrin σε αποξηραμένα βιολογικά porcini
- tetramethrin σε αποξηραμένα μανιτάρια, σε δύο ξεχωριστές ειδοποιήσεις
- Listeria monocytogenes σε έτοιμα προς κατανάλωση γαλακτοκομικά
Ιδιαίτερη σημασία έχει η περίπτωση των βιολογικών porcini. Η permethrin δεν επιτρέπεται στην καλλιέργεια εντός ΕΕ, ούτε φυσικά στη βιολογική παραγωγή βάσει του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/848. Η ανίχνευσή της σε προϊόν με βιολογική επισήμανση εντείνει την ευαισθησία των ελεγκτικών αρχών και της αγοράς.
Παρακολουθήστε έγκαιρα τις τάσεις τιμών και τους παράγοντες κινδύνου μέσα από το Fresh Produce Price Insights του Wikifarmer — ένα εργαλείο που βοηθά παραγωγούς, χονδρεμπόρους και εμπόρους να παρακολουθούν τις διακυμάνσεις της αγοράς και να ενισχύουν τη στρατηγική τους με πραγματικά δεδομένα.
Πλήρης λίστα ανακλήσεων νωπών και συναφών προϊόντων
Φρούτα και λαχανικά (25)
- Pιπεριά τσίλι (Καμπότζη μέσω Βιετνάμ): chlorfenapyr, clothianidin, lambda-cyhalothrin, profenofos, thiamethoxam
- Σπανάκι (Ιταλία): acetamiprid
- Αποξηραμένα μανιτάρια (Κίνα): εσφαλμένη επισήμανση
- Φρέσκα μανταρίνια (Τουρκία): chlorpyrifos-methyl (μη εγκεκριμένο)
- Λωτοί / kaki (Ισπανία): lambda-cyhalothrin
- Αμπελόφυλλα (Τουρκία): dithiocarbamates, pyraclostrobin
- Φρέσκα μάνγκο (Βιετνάμ): acetamiprid, chlorantraniliprole, chlorpyrifos (μη εγκεκριμένο)
- Passion fruit (Κολομβία): cyantraniliprole
- Πιπεριά τσίλι (Καμπότζη): chlorpyrifos (μη εγκεκριμένο), lambda-cyhalothrin, buprofezin, clothianidin, hexaconazole (μη εγκεκριμένο), pencycuron, propiconazole, thiacloprid (8 δραστικές ουσίες)
- Αποξηραμένα βιολογικά porcini (Ιταλία): permethrin (μη εγκεκριμένη)
- Πάπρικα (Ισπανία): κάδμιο
- Σύκα: ωχρατοξίνη Α
- Σταφίδες (Ουζμπεκιστάν): chlorpyrifos (μη εγκεκριμένο), profenofos (μη εγκεκριμένο)
- Φραγκοστάφυλα / currants (Βέλγιο): acetamiprid
- Μπρόκολο (Ισπανία): acetamiprid
- Αποξηραμένα μανιτάρια (Βουλγαρία/Ιταλία): tetramethrin (μη εγκεκριμένη)
- Μάνγκο (Βραζιλία): chlorpyrifos (μη εγκεκριμένο)
- Κόκκινη πιπεριά τσίλι (Λάος): buprofezin, carbofuran, chlorfenapyr, diafenthiuron (μη εγκεκριμένο), dinotefuran (μη εγκεκριμένο), methomyl (μη εγκεκριμένο) (6 δραστικές ουσίες)
- Πιπεριές τσίλι (Ινδία): παράνομη εισαγωγή
- Αβοκάντο (Περού): κάδμιο
- Αβοκάντο (Κολομβία): κάδμιο
- Μελιτζάνες (Μπουρκίνα Φάσο): chlorpyrifos (μη εγκεκριμένο)
- Αποξηραμένα μανιτάρια (Κίνα/Ιταλία/Πολωνία): tetramethrin (μη εγκεκριμένη)
- Φρέσκες πιπεριές (Τουρκία): formetanate
- Passion fruit (Κολομβία): thiabendazole
Βότανα και μπαχαρικά (3)
- Κύμινο (άγνωστη προέλευση): αλκαλοειδή πυρρολιζιδίνης
- Βιολογικά φύλλα δάφνης (άγνωστη προέλευση): Salmonella spp.
- Αλάτι (Ρουμανία): ξένα σώματα (σωματίδια πλαστικού EPS)
Δημητριακά και προϊόντα αρτοποιίας (2)
- Ζυμαρικά ταλιατέλες (Γαλλία): εσφαλμένη επισήμανση αλλεργιογόνων (σιτάρι/γλουτένη)
- Ρύζι (Βέλγιο): επιμόλυνση με ορυκτέλαια MOAH
Ξηροί καρποί και σπόροι (6)
- Καρύδια Βραζιλίας (Βολιβία μέσω Ηνωμένου Βασιλείου): αφλατοξίνη Β1
- Καβουρδισμένα φιστίκια (Κίνα): αφλατοξίνη Β1, ολικές αφλατοξίνες
- Σησάμι (Σουδάν): απουσία υγειονομικών πιστοποιητικών
- Φιστίκια (ΗΠΑ, αποστολή από Τουρκία): αφλατοξίνη Β1, ολικές αφλατοξίνες (2 ειδοποιήσεις)
Κύριοι κίνδυνοι τροφίμων στην Ευρώπη αυτή τη βδομάδα
Τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων αντιστοιχούσαν σε 22 από τις 57 εργαστηριακά επιβεβαιωμένες ειδοποιήσεις (38,6%). Συνολικά εντοπίστηκαν 28 διαφορετικές δραστικές ουσίες, μεταξύ των οποίων:
- Οργανοφωσφορικά: chlorpyrifos, profenofos
- Νεονικοτινοειδή: acetamiprid, clothianidin, thiamethoxam, dinotefuran, thiacloprid
- Καρβαμιδικά: carbofuran, methomyl, formetanate
- Πυρρολικά: chlorfenapyr
Όταν εντοπίζονται τόσες διαφορετικές δραστικές ουσίες, οι περιορισμένοι έλεγχοι δεν καλύπτουν τον πραγματικό κίνδυνο.
Γράφημα 2: Οι βασικοί κίνδυνοι τροφίμων στην Ευρώπη (Εβδομάδα 8)
Παρατηρήσεις ως προς την προέλευση των προϊόντων
Νοτιοανατολική Ασία
Από τη Νοτιοανατολική Ασία (Καμπότζη, Βιετνάμ, Λάος) καταγράφηκαν τέσσερις ειδοποιήσεις. Αν και ο αριθμός ήταν σχετικά μικρός, οι συγκεκριμένες αποστολές εμφάνισαν τον μεγαλύτερο αριθμό διαφορετικών υπολειμμάτων ανά παρτίδα.
Οι αποστολές αυτές περιείχαν τρεις ή περισσότερες δραστικές ουσίες φυτοφαρμάκων, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη διενέργεια ευρέων αναλύσεων κατά τον έλεγχο εισαγωγής.
Τουρκία
Η Τουρκία κατέγραψε πέντε ειδοποιήσεις αυτή τη βδομάδα. Οι περιπτώσεις αφορούσαν:
- Σύκα με ωχρατοξίνη Α
- Μανταρίνια με chlorpyrifos-methyl
- Αμπελόφυλλα και πιπεριές με υπολείμματα φυτοφαρμάκων
Σε σύγκριση με προηγούμενες εβδομάδες όπου οι ειδοποιήσεις ήταν περισσότερες, ο αριθμός αυτή τη φορά ήταν χαμηλότερος.
Ιταλία
Η Ιταλία επίσης κατέγραψε πέντε ειδοποιήσεις. Οι περιπτώσεις περιλάμβαναν:
- Μη εγκεκριμένες δραστικές ουσίες σε βιολογικά και αποξηραμένα μανιτάρια
- Listeria monocytogenes σε γαλακτοκομικά προϊόντα
- Acetamiprid σε σπανάκι
Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι έλεγχοι δεν περιορίζονται στις εισαγωγές από τρίτες χώρες, αλλά αφορούν και προϊόντα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Λατινική Αμερική
Η Λατινική Αμερική (Κολομβία 3, Βραζιλία 3, Περού 1, Βολιβία 1) συγκέντρωσε συνολικά οκτώ ανακλήσεις.
Οι κυριότερες ανακλήσεις αφορούσαν:
- Κάδμιο σε αβοκάντο
- Υπολείμματα φυτοφαρμάκων σε φρούτο του πάθους
- Chlorpyrifos σε μάνγκο
- Αφλατοξίνες σε καρύδια Βραζιλίας
Η περιοχή παρουσιάζει κινδύνους τόσο σε επίπεδο χημικών υπολειμμάτων όσο και μυκοτοξινών.
Γράφημα 3: Οι 5 χώρες με τις περισσότερες ειδοποιήσεις RASFF (Εβδομάδα 8)
Τι σημαίνουν τα ευρήματα για προμήθειες και παραγωγή
Όταν μία παρτίδα πιπεριάς φτάνει με οκτώ διαφορετικές δραστικές ουσίες από διαφορετικές χημικές ομάδες, ένας βασικός έλεγχος για μία ή δύο συνήθεις ουσίες δεν αρκεί. Για αποστολές από περιοχές όπου παρατηρείται μεγάλη ποικιλία υπολειμμάτων, απαιτούνται πολυ-υπολειμματικές αναλύσεις ευρέος φάσματος, που καλύπτουν μεγάλο αριθμό δραστικών ουσιών.
Οι αγοραστές αβοκάντο από το Περού και την Κολομβία είναι σκόπιμο να εντάσσουν τον έλεγχο καδμίου στη συνήθη διαδικασία ελέγχου ποιότητας. Στον τομέα των ξηρών καρπών, ιδίως όταν μεσολαβούν ενδιάμεσες χώρες διακίνησης, είναι σημαντικός ο έλεγχος των συνθηκών αποθήκευσης σε όλη τη διαδρομή και όχι μόνο στο στάδιο της πρωτογενούς παραγωγής. Παράλληλα, τα προϊόντα βιολογικής παραγωγής εντός ΕΕ θα πρέπει να υπόκεινται στα ίδια κριτήρια επαλήθευσης που εφαρμόζονται και σε εισαγωγές από τρίτες χώρες.
Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στον μεμονωμένο παραγωγό ή εξαγωγέα. Όταν επαναλαμβάνονται παρόμοια ευρήματα, επηρεάζεται συνολικά η εικόνα μιας κατηγορίας προϊόντων. Η διαχείριση κινδύνου το 2026 προϋποθέτει κατανόηση των ιδιαιτεροτήτων κάθε εφοδιαστικής αλυσίδας και ενσωμάτωση αυτών των δεδομένων στη διαδικασία προμήθειας πριν από το στάδιο του συνοριακού ελέγχου.
