Πότε ψεκάζουμε τα πυρηνόκαρπα

Στα πυρηνόκαρπα, στα ροδάκινα, τα νεκταρίνια, τα βερίκοκα, τα δαμάσκηνα και τα κεράσια, ο άστατος και δροσερός καιρός των τελευταίων εβδομάδων δουλεύει σε βάρος του παραγωγού. Κρατάει τη βλάστηση τρυφερή και τραβάει τις αφίδες, διατηρεί ψηλά την υγρασία που θρέφει τη μονίλια, και βρίσκει τα έντομα σε πλήρη δραστηριότητα. Τα δελτία γεωργικών προειδοποιήσεων του ΥΠΑΑΤ από την Κεντρική Ελλάδα και την Κεντρική και Δυτική Μακεδονία δείχνουν ότι αυτή την περίοδο ο κίνδυνος έρχεται από πολλές μεριές ταυτόχρονα.

Το πιο πιεστικό κομμάτι είναι το σύμπλεγμα των λεπιδοπτέρων, η ανάρσια, η γραφόλιθα και ο φυλλοδέτης, που μπαίνουν στη δεύτερη πτήση τους. Παρακάτω συγκεντρώνουμε τι δείχνει το δελτίο κάθε περιοχής, ξεκινώντας από εκεί.

Ανάρσια, γραφόλιθα και φυλλοδέτης στα ροδάκινα

Η ανάρσια (Anarsia lineatella) και η γραφόλιθα, γνωστή και ως βλαστορύκτης (Grapholitha molesta), προσβάλλουν ροδακινιές, νεκταρινιές και βερικοκιές, ενώ στη Μακεδονία προστίθεται και ο φυλλοδέτης της ροδακινιάς (Adoxophyes orana). Και τα τρία είναι λεπιδόπτερα που οι προνύμφες τους τρυπούν βλαστούς και καρπούς. Από τη στιγμή που η προνύμφη εισχωρήσει στον καρπό, η ζημιά είναι μη αναστρέψιμη. Ένας σωστά τοποθετημένος ψεκασμός αντιμετωπίζει και τα τρία έντομα μαζί, ενώ συνήθως ελέγχει ικανοποιητικά και τις αφίδες και τους θρίπες.

Ο σωστός χρόνος επέμβασης καθορίζεται από τις φερομονικές παγίδες. Οι παραγωγοί τις ελέγχουν δύο φορές την εβδομάδα και υπολογίζουν τον μέσο όρο συλλήψεων ανά ημέρα. Πριν από κάθε επέμβαση καλό είναι να προηγείται δειγματοληπτικός έλεγχος για ωοτοκίες και προσβολές στους καρπούς και στην τρυφερή βλάστηση.

Στη δαμασκηνιά, η καρπόκαψα (Grapholita funebrana) αντιμετωπίζεται με την ίδια λογική. Η απόφαση για ψεκασμό παίρνεται με βάση τις συλλήψεις στις παγίδες του κάθε οπωρώνα και τον δειγματοληπτικό έλεγχο των καρπών, όχι μηχανικά.

Οι ημερομηνίες είναι ενδεικτικές και κάθε οπωρώνας είναι ξεχωριστή περίπτωση. Παρακολουθήστε τις δικές σας παγίδες, ακολουθήστε το πιο πρόσφατο τοπικό δελτίο και, όπου χρειάζεται, συμβουλευτείτε τον γεωπόνο σας. Στο πλαίσιο της βιολογικής και της ολοκληρωμένης φυτοπροστασίας υπάρχουν και σκευάσματα με μακροοργανισμούς για τα ίδια έντομα.

Μύγα Μεσογείου και ραγολέτιδα

Με την αλλαγή χρώματος στις πρώιμες ποικιλίες ξεκινά ο κίνδυνος από τη μύγα της Μεσογείου, ένα εξαιρετικά πολυφάγο έντομο που γίνεται καταστροφικό από την έναρξη της ωρίμανσης ως τη συγκομιδή. Η προστασία ξεκινά με την αλλαγή χρώματος και γίνεται είτε με ψεκασμούς κάλυψης είτε με δολωματικούς ψεκασμούς. Κοντά σε κατοικίες και για λόγους προστασίας του περιβάλλοντος προτιμώνται οι δολωματικοί ψεκασμοί, που όμως αποδίδουν μόνο όταν εφαρμόζονται καθολικά σε μια περιοχή. Στον δολωματικό ψεκασμό προστίθεται υδρολυμένη πρωτεΐνη σε αναλογία 2% και ψεκάζεται περίπου ένα ποτήρι διάλυμα στο εσωτερικό και ψηλό τμήμα της κόμης, στο φύλλωμα και όχι στους καρπούς, σε κάθε δεύτερο ή τρίτο δέντρο, ενώ τα δέντρα της περιμέτρου ψεκάζονται όλα.

Στις όψιμες κερασιές το πρόβλημα είναι το σκουλήκι της κερασιάς, η ραγολέτιδα. Ο ψεκασμός γίνεται με βάση τις συλλήψεις στις παγίδες, και επειδή το διάστημα ως τη συγκομιδή είναι μικρό, η επιλογή του εντομοκτόνου θέλει ιδιαίτερη προσοχή ώστε να μη μείνουν υπολείμματα στους καρπούς.

Αφίδες στην τρυφερή βλάστηση

Ο άστατος και βροχερός καιρός κρατάει τη βλάστηση τρυφερή, και αυτή είναι ιδανική τροφή για τις αφίδες, τις μελίγκρες. Όπου η νεαρή βλάστηση σε κερασιές, ροδακινιές, νεκταρινιές ή δαμασκηνιές δείχνει προσβολή, συνιστάται επέμβαση με εγκεκριμένο εντομοκτόνο. Σε πολλές περιπτώσεις, ο ψεκασμός για την ανάρσια και τη γραφόλιθα καλύπτει ταυτόχρονα και τις αφίδες.

Η μονίλια και ο υγρός καιρός

Ο άστατος καιρός, με μπόρες, ανέμους και δροσερές θερμοκρασίες, ευνοεί τη μονίλια, τη φαιά σήψη των καρπών. Η ευπάθεια μεγαλώνει όσο οι καρποί πλησιάζουν την ωρίμανση και μετά από χαλάζι ή δυνατούς ανέμους που τους τραυματίζουν. Σε οπωρώνες με ιστορικό προσβολής συνιστάται άμεσα ψεκασμός με εγκεκριμένο μυκητοκτόνο, και η προστασία πρέπει να μένει συνεχής όσο κρατάει η καιρική αστάθεια. Στα κεράσια βοηθάει να σταματήσει το πότισμα μερικές ημέρες πριν τη συγκομιδή, ώστε να μη σκάσουν οι καρποί, γιατί από τις ρωγμές μπαίνει εύκολα ο μύκητας.

Πώς διαλέγουμε και εφαρμόζουμε τα σκευάσματα

Σε όλα τα πυρηνόκαρπα η μεγάλη προσοχή αυτή την εποχή είναι το διάστημα ως τη συγκομιδή, που σε αρκετές ποικιλίες είναι πια μικρό. Χρησιμοποιούμε μόνο σκευάσματα εγκεκριμένα για την καλλιέργεια και για τον συγκεκριμένο εχθρό ή ασθένεια, από την επίσημη βάση του ΥΠΑΑΤ, και διαβάζουμε προσεκτικά την ετικέτα για τη δοσολογία, τη συνδυαστικότητα, τον κίνδυνο φυτοτοξικότητας και κυρίως το διάστημα μέχρι τη συγκομιδή, ώστε να μη μείνουν υπολείμματα. Όπου είναι εφικτό, εναλλάσσουμε τρόπους δράσης για να αποφύγουμε την ανθεκτικότητα.

Στο Farmclick βρίσκουμε εγκεκριμένα σκευάσματα φυτοπροστασίας για τα πυρηνόκαρπα από προμηθευτές όλης της Ελλάδας.

Οι παραπάνω ημερομηνίες και συστάσεις προέρχονται από τα δελτία της κάθε περιοχής και ισχύουν ως γενική τάση. Οι συνθήκες αλλάζουν ανά οπωρώνα, ανάλογα με το είδος, την ποικιλία, το μικροκλίμα και το ιστορικό προσβολών, οπότε οι τελικές αποφάσεις πρέπει να στηρίζονται στις δικές σας φερομονικές παγίδες, στον δειγματοληπτικό έλεγχο και στο πιο πρόσφατο τοπικό δελτίο.

Για σοβαρές ή αμφίβολες προσβολές, συμβουλευτείτε γεωπόνο. Προτιμήστε όπου γίνεται τα καλλιεργητικά μέτρα και τις λύσεις χαμηλής επιβάρυνσης, και χρησιμοποιείτε μόνο εγκεκριμένα σκευάσματα, σύμφωνα με τις οδηγίες της ετικέτας και τα μέτρα προστασίας του ψεκαστή.

Πηγές

Όλα τα στοιχεία προέρχονται από τα δελτία γεωργικών προειδοποιήσεων του ΥΠΑΑΤ:

• Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών Βόλου, Κεντρική Ελλάδα, δελτίο πυρηνόκαρπων Νο8, εντομολογικοί εχθροί (5 Ιουνίου 2026).
• Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών Βόλου, Κεντρική Ελλάδα, δελτίο πυρηνόκαρπων Νο9, ασθένειες (5 Ιουνίου 2026).