Τι είναι η αφρικανική πανώλη των χοίρων και από πού προέρχεται;
Ο ιός, ο οποίος την προκαλεί, δεν είναι συγγενικά συμβατός με κανένα άλλον ιό, ενώ είναι και αρκετά πολύπλοκος. Αυτό το χαρακτηριστικό του επιτρέπει να μεταλλάσσεται και να μεταδίδεται, τόσο σε σπονδυλωτά όσο και σε αρθρόποδα ζώα, ενώ καθιστά δύσκολη την αντιμετώπισή του αφού δεν υπάρχει συγκεκριμένο εμβόλιο και θεραπεία. Ο ιός αυτός μεταδίδεται μεταξύ όλων των χοίρων ανεξαιρέτου ηλικίας και φύλου, ενώ δεν μπορεί να ανιχνευθεί μέσω κάποιου συγκεκριμένου συμπτώματος, παρά μόνο ύπαρξης υψηλής θνησιμότητας στο κοπάδι. Αυτό βέβαια εξαρτάται από το στέλεχος του ιού, καθώς κάποια στελέχη προκαλούν υπεροξεία ή οξεία πανώλη, η οποία προκαλεί θάνατο, ενώ άλλα προκαλούν χρόνια ή υποξία πανώλη, η οποία μπορεί να προκαλέσει θάνατο αλλά μπορεί και όχι και να παραμείνει στα υπόλοιπα συμπτώματα.
Ποιες είναι οι πηγές του ιού και πως μεταδίδεται η αφρικανική πανώλη;
Ο ιός μπορεί να επιβιώσει σε κόπρανα μολυσμένου ζώου, σε προϊόντα ωμού χοιρινού κρέατος, καθώς και στο αίμα, στους ιστούς μολυσμένων, νεκρών από την ασθένεια και επιζήσαντων από την ασθένεια ζώων, σε ρινικές εκκρίσεις, σε σπερματικές εκκρίσεις και στο σάλιο. Η μετάδοσή του μπορεί να προκληθεί από την επαφή μολυσμένου με υγιούς ζώου, αφού η κύρια είσοδος του ιού είναι το ανώτερο αναπνευστικό και το πεπτικό σύστημα, από όπου εισέρχεται και πολλαπλασιάζεται στις αμυγδαλές, στα λεμφογάγγλια της κεφαλής και της τραχήλου. Επίσης, μπορεί να μεταδοθεί από τα τσιμπούρια του γένους Ornithodoros, στο οποίο παρασιτεί ο ιός, από μολυσμένη τροφή ή τροφή από σκουπίδια και από μολυσμένα αντικείμενα ανθρώπινης χρήσης στην φάρμα.
Ποια είναι τα συμπτώματα της ασθένειας;
Τα συμπτώματα της ασθένειας αφορούν αιφνίδιο θάνατο, υψηλό πυρετό 40 – 42 βαθμών Κελσίου, εκτρώσεις, αιμορραγία σε διάφορα όργανα, καθώς και αλλοιώσεις των εσωτερικών οργάνων λόγω εσωτερικής αιμορραγίας, ερυθρότητα του δέρματος με πιο εμφανή σημεία το κάτω μέρος του στήθους, της κοιλιάς, τις άκρες των αυτιών και της ουράς, έμμετος, διάρροια, απώλεια όρεξης, ενέργειας και βάρους, ταχύπνοια, ρινικό και οφθαλμικό έκκριμα.
Μπορεί να μεταδοθεί η ασθένεια στον άνθρωπο;
Όχι, η ασθένεια δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο ούτε άμεσα, δηλαδή η επαφή του με ένα άρρωστο ζώο, ούτε έμμεσα με την κατανάλωση κρέατος από άρρωστο ζώο.
Πως να προληφθεί η ασθένεια; Ποια τα μέτρα προστασίας;
Λόγω ότι δεν υπάρχει θεραπεία, ούτε κάποιος εμβολιασμός προς τον παρόν, καλή είναι η πρόληψη για την αποφυγή της ασθένειας. Η πρόληψη αφορά την καθαριότητα τόσο του χώρου που ζουν τα ζώα με συχνές απολυμάνσεις, όσων και των ίδιων των ζώων, με απεντομώσεις και προσοχή στην ποιότητα και την προέλευση των ζωοτροφών τους. Όσον αφορά την ανθρώπινη παρέμβαση, καλή είναι η απολύμανση κατά την είσοδο και έξοδο από τον στάβλο, την απολύμανση των υποδημάτων κατά την είσοδο και έξοδο από τον στάβλο, ο έλεγχος, η απολύμανση και ο περιορισμός στα άκρως απαραίτητα των μηχανημάτων που εισέρχονται στην φάρμα και η καραντίνα όσων ζώων νοσούν και η έγκαιρη ενημέρωση των κτηνιάτρων και των αρμόδιων αρχών. Ύστερα, θα χρειαστεί να θανατωθούν τα μολυσμένα ζώα, να πραγματοποιηθεί κάψιμο ή υγειονομική ταφή των νεκρών ζώων, καθαρισμός και απολύμανση ρούχων, υποδημάτων, εργαλείων, οχημάτων που εισέρχονται και εξέρχονται της φάρμας, καθώς και απαγόρευση μετακίνησης από και προς τη φάρμα ζωοτροφών, ζώων και προϊόντων.
Βιβλιογραφία:
- https://etheas.gr/%CE%B1%CF%86%CF%81%CE%B9%CE%BA%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%AE-%CF%80%CE%B1%CE%BD%CF%8E%CE%BB%CE%B7-%CF%84%CF%89%CE%BD-%CF%87%CE%BF%CE%AF%CF%81%CF%89%CE%BD-%CF%8C%CF%83%CE%B1-%CF%80%CF%81%CE%AD%CF%80/
- https://www.ypaithros.gr/afrikaniki-panopli-xoiron-simptomata-synepeies-antimetopisi/
- https://www.efsa.europa.eu/en/topics/topic/african-swine-fever
